İran devlet televizyonu, ülkenin dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ABD ve İsrail tarafından düzenlenen kapsamlı hava operasyonunda hayatını kaybettiğini resmen duyurdu. Sabaha karşı başlatıldığı belirtilen saldırılarda başkent Tahran başta olmak üzere birçok stratejik noktanın hedef alındığı açıklandı. İranlı yetkililer, Ayetullah Ali Hamaney’in bulunduğu yüksek güvenlikli askeri yerleşkenin doğrudan vurulduğunu ve olay yerinde yaşamını yitirdiğini bildirdi.

Saldırının ardından ülkede 40 günlük ulusal yas ilan edilirken, İran genelinde güvenlik en üst seviyeye çıkarıldı. Devlet kurumları acil kriz yönetimi planını devreye soktu, dini merciler ve üst düzey askeri yetkililer peş peşe toplantılar gerçekleştirdi. Tahran başta olmak üzere birçok şehirde geniş katılımlı anma törenleri düzenlenirken, camilerde siyah bayraklar asıldı.

İran’dan Resmi Açıklama ve İlk Bilançolar

İran Kızılayı tarafından yapılan açıklamada, 24 şehirde düzenlenen saldırılarda 201 kişinin hayatını kaybettiği, 747 kişinin ise yaralandığı bildirildi. Yetkililer, saldırıların sivil ve askeri birçok noktayı aynı anda hedef aldığını ve bazı bölgelerde ağır yıkıma yol açtığını ifade etti.

İran yönetimi, saldırının ABD ve İsrail koordinasyonunda gerçekleştirildiğini öne sürerek bunu “uluslararası hukukun açık ihlali” olarak nitelendirdi. Dışişleri Bakanlığı, Birleşmiş Milletler’i acil toplantıya çağırırken, bölgedeki tüm diplomatik misyonlara güvenlik uyarıları gönderildi.

Donald Trump’tan Sert Açıklama

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada Ayetullah Ali Hamaney’in öldüğünü doğruladı ve operasyonun aylar süren istihbarat çalışmaları sonucunda planlandığını belirtti.

“Tarihin en kötü insanlarından biri olan Hamaney öldü. Bu sadece İran halkı için değil, onun yönetimi altında zarar gören herkes için bir adalettir. İran halkının ülkelerini geri almaları için büyük bir fırsat doğmuştur.” Donald Trump

Trump açıklamasında, operasyonun İsrail ile tam koordinasyon içinde yürütüldüğünü ve “gerektiği sürece askeri baskının devam edeceğini” vurguladı.

Mesut Pezeşkiyan: “Bu Kara Bir Gündür”

İran Cumhurbaşkanı Mesut Pezeşkiyan, saldırıya ilişkin yaptığı ulusa sesleniş konuşmasında, özellikle Minab kentinde bir ilkokulun hedef alındığını ve çok sayıda öğrencinin yaşamını yitirdiğini açıkladı. Pezeşkiyan, saldırıyı “insanlık dışı” olarak nitelendirdi ve uluslararası topluma tepki göstermeleri çağrısında bulundu.

“Bu barbarca eylem milletimizin hafızasında silinmeyecek bir yara olarak kalacaktır. Masum siviller hedef alınmıştır.” Mesut Pezeşkiyan

Mesut Pezeşkiyan ayrıca yaralıların tedavisi için tüm sağlık kapasitesinin seferber edildiğini ve saldırının cevapsız kalmayacağını ifade etti.

İran’dan Misilleme ve Hürmüz Boğazı Kararı

İran ordusu, saldırılara karşılık olarak İsrail’e ve bölgedeki ABD askeri üslerine yönelik balistik füze ve insansız hava aracı saldırıları başlattığını duyurdu. Bahreyn, Katar ve Kuveyt’teki bazı askeri noktaların hedef alındığı bildirildi.

Buna ek olarak İran, dünya petrol taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nı kapattığını açıkladı. Devrim Muhafızları tarafından yapılan duyuruda, petrol rotalarına erişimin askıya alındığı ve güvenlik gerekçesiyle gemi geçişlerine izin verilmeyeceği belirtildi. Bu gelişmenin ardından küresel enerji piyasalarında sert dalgalanmalar yaşandı.

Bölge Yeni Bir Döneme Giriyor

Ayetullah Ali Hamaney’in ölümü, İran siyasetinde ve Orta Doğu dengelerinde derin etkiler yaratabilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, İran içinde yeni bir liderlik sürecinin başlayacağını ve Devrim Muhafızları’nın siyasi rolünün artabileceğini öngörüyor.

Uluslararası toplumdan itidal çağrıları yükselirken, bölgede askeri hareketlilik sürüyor. Hava sahalarının kapatılması, sivil uçuşların iptal edilmesi ve diplomatik temasların askıya alınması, krizin kısa sürede küresel boyuta taşınabileceğine işaret ediyor. Orta Doğu, son yılların en kritik ve kırılgan dönemlerinden birine girmiş durumda.