Ayşen Gruda

Doğum Tarihi: 30.Kasım.1945

Ölüm tarihi: 23.Ocak.2019

Ayşen Gruda kaç yaşında öldü : 74

Burcu: Yay

Meslek: Tiyatro Oyuncusu, Sinema Oyuncusu, Dizi Oyuncusu

Doğum Yeri: Yeşilköy, İstanbul

Ölüm Yeri: İstanbul

Ayşen Gruda, Türk tiyatro, sinema ve televizyon oyuncusudur. Televizyonda canlandırdığı “Domates Güzeli Nahide Şerbet” karakteri nedeniyle “Domates Güzeli” lakabıyla tanındı. Tiyatrodan sinemaya geçen Gruda; Tosun Paşa, Süt Kardeşler, Çöpçüler Kralı, Şabanoğlu Şaban, Gülen Gözler, Neşeli Günler, Şekerpare ve Çiçek Abbas gibi filmlerde rol aldı.

Çocukluğu ve İlk Yılları

Ayşen Gruda, 22 Ağustos 1944 tarihinde İstanbul'un Yeşilköy semtinde, Erman ailesinin ortanca kızı olarak doğdu. Doğum adı Ayşen Erman'dır. Babası tren makinistiydi. Ablası Ayten Erman ile kardeşi Ayben Erman da oyunculuk yaptı.

Çocukluk yıllarında komşularının taklitlerini yapıyordu. Lise öğrencisiyken babasının vefat etmesinin ardından ailesinin geçimine katkıda bulunmak için eğitimini yarıda bırakarak çalışmaya başladı.

Tiyatro Kariyeri

Ayşen Gruda, profesyonel oyunculuğa 1962 yılında Tevfik Bilge'nin turne tiyatrosunda başladı. İlk rollerinden biri “Kongre Eğleniyor” adlı vodvilde canlandırdığı küçük bir hizmetçi karakteriydi. Daha sonra Ankara Meydan Sahnesi başta olmak üzere çeşitli tiyatro topluluklarında çalıştı.

Tiyatro kariyeri boyunca “Mum Söndü”, “Devekuşu Kabare”, “Hababam Sınıfı Müzikali”, “Yedi Kocalı Hürmüz”, “Papaz Kaçtı”, “Bizim Sınıf”, “Hisseli Harikalar Kumpanyası” ve “Ah Evlendim Vah Evlenemedim” gibi oyun ve müzikallerde sahne aldı. Son döneminde de tiyatroyu bırakmadı; 2017 yılında “Kırkından Sonra” adlı oyunda rol aldı.

Rol Aldığı Tiyatro Oyunlarından Bazıları

Dün Gece Yolda Giderken Çok Tuhaf Bir Şey Oldu
Hisseli Harikalar Kumpanyası - Haldun Dormen
Papaz Kaçtı - Philip King
Bizim Sınıf - Ferhan Şensoy
Yedi Kocalı Hürmüz - Sadık Şendil
Hababam Sınıfı Müzikali - Rıfat Ilgaz
Devekuşu Kabare - Haldun Taner
Mum Söndü - Musahipzade Celal
Ah Evlendim Vah Evlenemedim
Kırkından Sonra

Sinema ve Televizyon Kariyeri

Ayşen Gruda, sinemada özellikle 1970'li yılların ortalarından itibaren geniş kitlelerce tanındı. Yakın arkadaşı Adile Naşit ile birlikte Ertem Eğilmez'in yönettiği ve Arzu Film tarafından hazırlanan birçok yapımın oyuncu kadrosunda yer aldı. Hababam Sınıfı'nda bilgi yarışması sunucusunu canlandırdığı kısa rolün ardından Bizim Aile, Aile Şerefi, Süt Kardeşler, Tosun Paşa, Çöpçüler Kralı, Gülen Gözler, Hababam Sınıfı Tatilde, Şabanoğlu Şaban ve Neşeli Günler gibi filmlerde oynadı.

Televizyondaki tanınırlığını ise 1977 yılında yayımlanan bir eğlence programındaki skeçlerde canlandırdığı “Domates Güzeli Nahide Şerbet” karakteriyle artırdı. Bu karakterden sonra “Domates Güzeli” lakabı adıyla birlikte anılmaya başladı.

Daha sonraki yıllarda Çiçek Abbas, Doktor Civanım, Şekerpare, Namuslu, Şendul Şaban, Hababam Sınıfı: Merhaba, Hacivat Karagöz Neden Öldürüldü?, Pek Yakında, Dedemin Fişi ve Babamın Ceketi gibi filmlerde; Kaygısızlar, İki Aile, Gece Gündüz, Beş Kardeş ve İlişki Durumu: Karışık gibi dizilerde rol aldı. Kötü Kedi Şerafettin adlı animasyon filminde Hasene karakterini seslendirdi.

2014 yılında senaryosunu yazıp yönetmenliğini Cem Yılmaz'ın üstlendiği Pek Yakında filminde Remziye karakterini canlandırdı. Filmin oyuncu kadrosunda Cem Yılmaz, Ozan Güven, Zafer Algöz, Özkan Uğur, Çağlar Çorumlu, Tülin Özen ve Zerrin Tekindor gibi isimler de yer aldı.

Son yıllarında sağlık sorunlarına rağmen çalışmalarını sürdürdü. 2018 yılında Babamın Ceketi ve Sevgili Komşum filmlerinde rol aldı. Sevgili Komşum, yaşamının son dönemindeki sinema çalışmalarından biri oldu.

Ailesi ve Özel Hayatı

Ayşen Gruda, Ankara Meydan Sahnesi'nde tanıştığı tiyatro oyuncusu ve yazar Yılmaz Gruda ile 1965 yılında evlendi. Çiftin Elvan Gruda adında bir kızı oldu. Kızının doğumunun ardından bir süre tiyatro çalışmalarına ara verdi. Ayşen ve Yılmaz Gruda 1976 yılında boşandı. Ayşen Gruda, boşanmanın ardından Gruda soyadını kullanmayı sürdürdü.

Röportajından

Ayşen Gruda, kendisiyle yapılan bir röportajda oyunculuk, komedi, Arzu Film dönemi ve canlandırdığı karakterlerle özel yaşamı arasındaki fark üzerine konuştu.

Kemal Sunal ve Şener Şen'le birlikte rol aldığınız filmler defalarca gösterilmesine rağmen izleniyor. Günümüz dizileri yıllar sonra izlendiğinde aynı ilgiyi görür mü?

Eğer günlük değil, güncel konuları işliyorlarsa izlenebilir. Politika, trafik, kadın-erkek veya doktor-hasta ilişkileri gibi zamanla tamamen ortadan kalkmayan konuların daha uzun ömürlü olduğunu düşünüyorum. Örneğin İkinci Bahar yeniden yayımlandığında da izlenebiliyor.

Yan karakterlerde oynayıp uzun yıllar izleyicinin hafızasında kalan oyuncu sayısı az. Bunu neye bağlıyorsunuz?

Ekrana yüzünüzün yakışması ve karizma önemli. Bir de ben Arzu Film ekolünden geliyorum. Orada başrol ya da yan rol ayrımından önce senaryo vardı ve herkesin senaryoya hakkıyla hizmet etmesi beklenirdi. Oyuncular özgürdü ama çalışma disiplini sıkıydı. Ben bir komedyenim; komedyen her rolü oynar. Küçük bir rol de seyircinin hafızasında kalabilir.

Kemal Sunal filmlerde çok komikti, ancak gerçek hayatta ciddi olduğu anlatılır. Siz de öyle misiniz?

Ben oyuncuyum ve işimi sette ya da tiyatro sahnesinde yapıyorum. Gerçek hayatta insanları sürekli güldürmek gibi bir görevim yok.

Kendinizi nasıl tanımlarsınız?

Dürüst, sözüne güvenilir, işinde disiplinli ve yüreğini iyi tutmaya çalışan biri olarak tanımlıyorum.

Kadın komedyenlerin sayısının az olmasını neye bağlıyorsunuz?

Bu konuyu Oğuz Aral, Gani Müjde ve başka isimlerle de konuştuk. Kadınlar için yeterince komedi karakteri yazılmaması, senaryoların erkek ağırlıklı olması veya bazı oyuncuların komedi için fiziksel görünümlerini değiştirmek istememeleri ihtimaller arasında. Bunun tek bir açıklaması olduğunu düşünmüyorum.

Eski filmlerinizi izlediğinizde ne hissediyorsunuz?

Oyunculuğu araştırma ve hesap gerektiren bir iş olarak görüyorum. Geçmişte yaptıklarımdan ders alıp sonraki işe bakıyorum. Kendi filmlerimi sürekli yeniden izlemiyorum.

Eski filmler hâlâ çok sık gösteriliyor. Bunun nedeni nedir?

Bu filmler artık klasikleşti. Yayımlanmalarına karşı değilim ancak seyirciye sürekli aynı yapımların sunulması yerine yeni işler de üretilmesi gerektiğini düşünüyorum.

Oyunculuğun görsellik üzerinden değerlendirilmesi hakkında ne düşünüyorsunuz?

Sinema ve televizyonun çalışma biçimleri farklı. Televizyon dizilerindeki yapım tercihlerinin hangi talepler doğrultusunda oluştuğunu bir yapımcı kadar bilemem. Sonuçta izleyicinin karşılık vermediği yapımlar zamanla eleniyor.

Kendinizde eleştirdiğiniz özellikler nelerdir?

Fazla mükemmeliyetçiyim. Ailem konusunda çok endişeliyim. Çalışma temposu nedeniyle istediğim kadar kitap okuyamamaktan da şikâyet ediyorum.

Yeni oyunculuk biçimlerine uyum sağlayabileceğinizi düşünüyor musunuz?

Rol verilirse çalışırım. Tiyatro ve oyunculuk zaman içinde değişiyor. Farklı bir tiyatro anlayışına da çalışarak uyum sağlayabileceğimi düşünüyorum.

Eski oyunculuk tekniklerini mi kullanıyorsunuz?

Oyunculuk teknikleri değişiyor. Yazarların dünyası, oyuncunun nefes kullanımı ve sahne anlayışı araştırılması gereken konular. Oyuncunun çağındaki değişimleri takip etmesi gerekiyor.

Sizin için kullanılan “evde kalmış kız”, “kız kurusu” veya “Domates Güzeli” gibi tanımlamalar sizi etkiledi mi?

Canlandırdığım kadınlarla gerçek hayattaki ben aynı kişi değiliz. Farklı kadınların hikâyelerini oynuyorum. Özel hayatımda aşkları ve hayatı dolu dolu yaşadım; oynadığım karakterler üzerinden benim için üzülünmesini istemiyorum.

Ödülleri

2006 - 11. Sadri Alışık Ödülleri - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu - Hacivat Karagöz Neden Öldürüldü?
2010 - 47. Uluslararası Antalya Altın Portakal Film Festivali - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu - Kağıt
2012 - 31. İstanbul Film Festivali - Sinema Onur Ödülü
2015 - 52. Uluslararası Antalya Film Festivali - Yaşam Boyu Onur Ödülü

Ölümü

Ayşen Gruda, ileri evre pankreas kanseri nedeniyle tedavi gördüğü İstanbul'daki hastanede 23 Ocak 2019 tarihinde 74 yaşında hayatını kaybetti. Cenazesi 25 Ocak 2019 tarihinde Zincirlikuyu Camisi'nde kılınan cenaze namazının ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.

Filmleri ve Dizileri

Sinema Filmleri

2018 - Sevgili Komşum (sinema filmi)
2018 - Babamın Ceketi (Ayşen; sinema filmi)
2016 - Dedemin Fişi (Darende Teyze; sinema filmi)
2016 - Kötü Kedi Şerafettin (Hasene; seslendirme, animasyon filmi)
2015 - Güvercin Uçuverdi (Hamiyet Taşkın; sinema filmi)
2015 - Altın Horoz (sinema filmi)
2014 - Pek Yakında (Remziye; sinema filmi)
2014 - Seni Seviyorum Adamım (Anneanne; sinema filmi)
2014 - Meleklerin Mucizesi (sinema filmi)
2013 - Çakma Hayat (sinema filmi)
2013 - Qüfür (Anukyan; sinema filmi)
2011 - Pazarları Hiç Sevmem (Fevziye; sinema filmi)
2011 - Ya Sonra (Safiye Hanım; sinema filmi)
2010 - Kağıt (Şahane Hanım; sinema filmi)
2010 - Kukuriku - Kadın Krallığı (sinema filmi)
2006 - İlk Aşk (Hatice Teyze; sinema filmi)
2006 - Dünyayı Kurtaran Adamın Oğlu (Safiye Ana; sinema filmi)
2006 - Hacivat Karagöz Neden Öldürüldü? (Kam Ana; sinema filmi)
2005 - Keloğlan Kara Prens'e Karşı (Sultan; sinema filmi)
2003 - Hababam Sınıfı: Merhaba (Ayşe Hanım; sinema filmi)
1994 - Şenlik Var (sinema filmi)
1993 - Rumuz Sev Beni (Zekiye; sinema filmi)
1987 - Şam Fıstık (Safinaz; sinema filmi)
1987 - Seyyar Kamil (Gülbahar; sinema filmi)
1987 - Aile Pansiyonu (Hacer; sinema filmi)
1987 - Felekten Bir Gün (sinema filmi)
1986 - Yaygara 86 (sinema filmi)
1986 - Kiralık Ev (Ayşe; sinema filmi)
1986 - Karamanın Koyunu (sinema filmi)
1986 - Hayroş (sinema filmi)
1985 - Deliye Hergün Bayram (Ayşe; sinema filmi)
1985 - Köşeyi Dönenler (sinema filmi)
1985 - Uyanıklar Dünyası (Ayşe; sinema filmi)
1985 - Yeter Be (Fatma; sinema filmi)
1985 - Şendul Şaban (Ayşen; sinema filmi)
1985 - Gazino Bülbülü (Fatma; sinema filmi)
1985 - Çileli Damat (Gül'ün annesi; sinema filmi)
1985 - Aşık Oldum (İnci; sinema filmi)
1985 - Sarı Öküz Parası (sinema filmi)
1984 - Kızlar Sınıfı (Ayten Hoca; sinema filmi)
1984 - Namuslu (Naciye; sinema filmi)
1984 - Lodos Zühtü (Selma; sinema filmi)
1984 - Gırgıriyede Büyük Seçim (Sevim; sinema filmi)
1983 - Şekerpare (Peyker; sinema filmi)
1982 - Adile Teyze (Ayşe; sinema filmi)
1982 - Çiçek Abbas (Şükriye; sinema filmi)
1982 - Doktor Civanım (Şadiye; sinema filmi)
1982 - Buyurun Cümbüşe (Zehra; sinema filmi)
1982 - Dolap Beygiri (Hacer; sinema filmi)
1982 - Görgüsüzler (Ayşegül; sinema filmi)
1982 - Şıngırdak Şadiye (Dilber; sinema filmi)
1981 - Hababam Sınıfı Güle Güle (Melahat; sinema filmi)
1981 - Davaro (Ayşo; sinema filmi)
1981 - Gırgıriye (Sevim; sinema filmi)
1981 - Gırgıriyede Şenlik Var (Sevim; sinema filmi)
1980 - Renkli Dünya (Ayşe Güngören; sinema filmi)
1979 - Şark Bülbülü (Fethi'nin kız kardeşi; sinema filmi)
1979 - Doktor (Hemşire Sabahat; sinema filmi)
1978 - Avanak Apti (Nevin Şenses; sinema filmi)
1978 - Neşeli Günler (Nilgün; sinema filmi)
1977 - İbo ile Güllüşah (Nazlı; sinema filmi)
1977 - Hababam Sınıfı Tatilde (Ayşe; sinema filmi)
1977 - Çöpçüler Kralı (Hacer; sinema filmi)
1977 - Gülen Gözler (Fikret; sinema filmi)
1977 - Şabanoğlu Şaban (Safinaz; sinema filmi)
1977 - Sarmaş Dolaş (Müjgan; sinema filmi)
1976 - Süt Kardeşler (Emine; sinema filmi)
1976 - Öyle Olsun (Ayşe Huyugüzel; sinema filmi)
1976 - Tosun Paşa (Zekiye; sinema filmi)
1976 - Aile Şerefi (Ayşe; sinema filmi)
1976 - Gülşah Küçük Anne (Ebe Hanife; sinema filmi)
1976 - Arabacının Aşkı (Nahide Şerbet; sinema filmi)
1976 - Güngörmüşler (Fatoş; sinema filmi)
1976 - Ah Dede Vah Dede (seslendirme; sinema filmi)
1975 - Bitirimler Sınıfı (Cevriye; sinema filmi)
1975 - Delisin (Şaziment; sinema filmi)
1975 - Hababam Sınıfı (bilgi yarışması sunucusu; sinema filmi)
1975 - Hanzo (Feride; sinema filmi)
1975 - Televizyon Çocuğu (sinema filmi)
1975 - Bizim Aile (Feride; sinema filmi)
1975 - Vay Anasına (sinema filmi)
1975 - Gariban Şakir (sinema filmi)
1975 - Bir Araya Gelemeyiz (Neriman Kıraç; sinema filmi)
1966 - Ve Silahlara Veda (sinema filmi)
1965 - Yasak Sokaklar (sinema filmi)

Televizyon Dizileri ve TV Filmleri

2017-2018 - Bizim Hikaye (Aysel; televizyon dizisi)
2016 - Mahrumlar (Nefize Teyze; TV filmi)
2015-2016 - İlişki Durumu: Karışık (Kudret; televizyon dizisi)
2015 - Sucu Kamil (Sevgi; TV filmi)
2015 - Beş Kardeş (Mukadder; televizyon dizisi)
2014 - Çılgın Dersane Üniversitede (televizyon dizisi)
2014 - Ruhumun Aynası (Mehpare; televizyon dizisi)
2013 - Bebek İşi (Hayriye; televizyon dizisi)
2013 - Hoştanlı Kalaylı Saray (Süt Anne; televizyon dizisi)
2012 - İbret-i Ailem (televizyon dizisi)
2012 - Krem (televizyon dizisi)
2012 - Leyla ile Mecnun (konuk oyuncu; televizyon dizisi)
2011 - Huzurum Kalmadı (Dilber; televizyon dizisi)
2009 - Zoraki Başkan (Sebahat; televizyon dizisi)
2009 - Aile Reisi (televizyon dizisi)
2008 - Sevgili Düşmanım (televizyon dizisi)
2008 - Peri Masalı (Müzeyyen; televizyon dizisi)
2008 - Mert ile Gert (Servet Hala; televizyon dizisi)
2008 - Kötüler Konağı (Emine; TV filmi)
2008 - Gece Gündüz (Hayriye; televizyon dizisi)
2007 - Fesupanallah (Yüksel Teyze; televizyon dizisi)
2007 - Cumhur Cemaat (televizyon dizisi)
2006 - İki Aile (Rukiye; televizyon dizisi)
2006 - Fırtına (Feraye; televizyon dizisi)
2005 - Ömer Seyfettin: Perili Köşk (Babaanne; TV filmi)
2005 - Ömer Seyfettin: Fon Sadristsyn Karısı ve Oğlu (Hala; TV filmi)
2005 - Çılgın Yuva (Güllü; televizyon dizisi)
2005 - Sen misin Değil misin? (Leman; televizyon dizisi)
2005 - Güz Yangını (Rukiye; televizyon dizisi)
2004 - Çemberimde Gül Oya (konuk oyuncu; televizyon dizisi)
2004 - Perili Ev (Latife; televizyon dizisi)
2004 - Dayı (Muazzez; televizyon dizisi)
2004 - Cennet Mahallesi (Hatice; televizyon dizisi)
2003 - Sultan Makamı (Dursun; televizyon dizisi)
2002 - Gel Kulağına Söyleyeyim (televizyon dizisi)
2001 - Çılgın Bediş (Tarih Öğretmeni; televizyon dizisi)
2000 - Tersine Dünya (televizyon dizisi)
2000 - Bana Babamı Anlat (televizyon dizisi)
2000 - Yarı Şakı Yarı Ciddi (televizyon dizisi)
1999 - Evimiz Olacak mı? (Zevahir; televizyon dizisi)
1998 - Salacak Öyküleri (televizyon dizisi)
1997 - Kılıbıklar Mahallesi (televizyon dizisi)
1997 - İlişkiler (Seher; televizyon dizisi)
1997 - Ana Kuzusu (Cevriye Hanım; televizyon dizisi)
1997 - Hayvanlara Dokunduk (televizyon dizisi)
1996 - Mesela Dedik (televizyon dizisi)
1995 - Palavra Aşklar (televizyon dizisi)
1994 - Kaygısızlar (Sabriye Kaygısız; televizyon dizisi)
1994 - Kızlar Sınıfı (televizyon dizisi)
1994 - İnce İnce Yasemince (televizyon dizisi)
1993 - Üçüzler (televizyon dizisi)
1993 - İnsanlık Hali (televizyon dizisi)
1991 - Ana (televizyon dizisi)
1990 - Bir Milyara Bir Çocuk (televizyon dizisi)
1989 - Güzel Bir Gün İçin (TV filmi)
1988 - Hisseli Harikalar Kumpanyası (Prenses Mehtap; televizyon yapımı)
1986 - Olacak O Kadar (televizyon dizisi)
1980 - Yedi Kocalı Hürmüz (Havva; televizyon dizisi)
1977 - Seyahatname (televizyon dizisi)

Video ve Diğer Yapımları

1988 - Süper Baba (video)
1987 - Banko Altılı Ganyan / Gönüllü Kahraman (video)
1987 - Etme Bulma (video)
1987 - Çantada Keklik (video)
1987 - Gönlübol (video)
1986 - Karım Beni Aldatırsa (video)
1986 - Lotto Kralı (video)
1986 - Ayşe ile Ali (video)
1986 - Kocamın Nişanlısı (video)
1986 - Huysuz (video)
1986 - Mavi Muammer 3 / Ölürsün Gülmekten (video)
1986 - Neşeye Bak Neşeye (video)
1986 - Ağa Bacı (video)
1985 - Mavi Muammer (video)
1985 - Mavi Muammer 2 / Silahtan Ödüm Patlar (video)
1985 - Bir İlkbahar Sabahı (video)
1985 - Fakir Milyoner (video)
1983 - Neşeli Kuklalar (video)