Kemal Sunal, Türk tiyatro, sinema ve televizyon oyuncusu, komedyen, senarist ve yapımcıdır. Özellikle Hababam Sınıfı serisinde canlandırdığı İnek Şaban ile tanındı; daha sonra farklı filmlerde Şaban adını taşıyan çok sayıda karakteri oynadı. Kapıcılar Kralı, Çöpçüler Kralı, Tosun Paşa, Süt Kardeşler, Kibar Feyzo, Zübük, Davaro, Düttürü Dünya ve Propaganda rol aldığı filmler arasındadır.

Çocukluğu ve Eğitimi

Tam adı Ali Kemal Sunal olan Kemal Sunal, 11 Kasım 1944 tarihinde İstanbul'un Küçükpazar semtinde doğdu. Annesi Saime Sunal, babası Mustafa Sunal'dır. Ailenin üç çocuğunun en büyüğüydü; Cemil Sunal ve Cengiz Sunal adlarında iki kardeşi vardı. Ailesi Malatya kökenlidir.

İlköğrenimini Mimar Sinan İlkokulu'nda tamamladı, ardından Vefa Lisesi'nden mezun oldu. Tiyatroya lise yıllarında ilgi duymaya başladı. Okulda amatör olarak sahnelenen Zoraki Tabip oyununda rol aldı. Lisedeki felsefe öğretmeninin yönlendirmesiyle Müşfik Kenter ile tanışması, profesyonel tiyatroya geçişinde etkili oldu.

Üniversite öğrenimine gençlik yıllarında başladı ancak eğitimine ara verdi. Yıllar sonra Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo, Televizyon ve Sinema Bölümü'ne dönerek 1995 yılında mezun oldu. Ardından aynı alanda yüksek lisans yaptı. 1998 tarihli yüksek lisans çalışmasının adı TV ve Sinemada Kemal Sunal Güldürüsü'dür. Çalışma daha sonra kitap olarak yayımlandı.

Tiyatro Kariyeri

Kemal Sunal, profesyonel tiyatro yaşamına 1966 yılında Kenter Tiyatrosu'nda başladı. Burada Fadik Kız ve Deli İbrahim gibi oyunlarda sahneye çıktı. Yaklaşık bir yıl sonra Pendik Tiyatrosu'na geçti ve burada Bülent Kayabaş ile tanıştı.

Pendik Tiyatrosu'nun kapanmasının ardından Ulvi Uraz Tiyatrosu'nda yaklaşık dört yıl çalıştı. Daha sonra Aksaray Küçük Opera, Ayfer Feray Tiyatrosu ve Devekuşu Kabare Tiyatrosu'nda sahneye çıktı. Devekuşu Kabare'de oynadığı Dün Bugün adlı oyunu izleyen Münir Özkul, Sunal'ı yönetmen Ertem Eğilmez ile tanıştırdı.

Sinema ve Televizyon Kariyeri

Kemal Sunal, sinemaya Ertem Eğilmez'in yönettiği 1972 yapımı Tatlı Dillim ile başladı. Filmde küçük bir rolde basketbolcu Kemal'i canlandırdı. Canım Kardeşim, Oh Olsun, Köyden İndim Şehire ve Mavi Boncuk gibi kalabalık oyuncu kadrolu filmlerin ardından 1974 yapımı Salako'da başrole geçti.

1975 yılında Rıfat Ilgaz'ın eserinden sinemaya uyarlanan Hababam Sınıfı'nda İnek Şaban'ı canlandırdı. Aynı karakteri Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı, Hababam Sınıfı Uyanıyor ve Hababam Sınıfı Tatilde filmlerinde de oynadı. Daha sonraki filmlerinin bir bölümünde karakterlerin adının Şaban olması nedeniyle bu ad Kemal Sunal ile özdeşleşti.

1976 yapımı Kapıcılar Kralı'nda Seyit karakterini canlandırdı. Bu rolüyle 1977 Antalya Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazandı. 1970'lerin ikinci yarısında Tosun Paşa, Süt Kardeşler, Şabanoğlu Şaban, Çöpçüler Kralı, Kibar Feyzo, İnek Şaban ve Şark Bülbülü gibi filmlerde oynadı.

1980'lerde Zübük, Davaro, Üç Kağıtçı, Yedi Bela Hüsnü, Çarıklı Milyoner, Şabaniye, Sosyete Şaban, Yoksul, Öğretmen, Polizei ve Düttürü Dünya gibi yapımlarda rol aldı. Düttürü Dünya'daki Dütdüt Mehmet rolüyle 1989 Ankara Film Şenliği'nde En İyi Erkek Oyuncu seçildi.

Sinema çalışmalarının sürdüğü 1981 yılında askerlik görevini yaptı. Acemi birliğini Ankara Etimesgut Zırhlı Birlikler Okulu'nda, usta birliğini ise Kara Kuvvetleri Komutanlığı'nda tamamladı.

1990'lı yıllarda sinema çalışmalarının yanı sıra televizyon dizilerinde de rol aldı. Saygılar Bizden'de Mübaşir Rıza'yı, Şaban Askerde'de Şaban'ı, Bay Kamber'de Bay Kamber'i ve Şaban ile Şirin'de Şaban'ı canlandırdı. 1996'da Can Dündar tarafından hazırlanan Aynalar belgesel dizisinin kendisine ayrılan bölümüne konuk oldu.

Kemal Sunal'ın tamamlanmış son sinema filmi, Sinan Çetin'in yönettiği 1999 yapımı Propaganda oldu. Filmde gümrük muhafaza memuru Mehdi'yi canlandırdı ve oğlu Ali Sunal ile aynı filmde rol aldı. Sinema kariyeri boyunca 82 uzun metrajlı filmde oyuncu olarak yer aldı.

Ailesi ve Özel Hayatı

Kemal Sunal, Devekuşu Kabare Tiyatrosu'nun Ankara turnesi sırasında tanıştığı Gül Sunal ile 1975 yılında evlendi. Çiftin Ali Sunal ve Ezo Sunal adlarında iki çocuğu oldu.

Ölümü

Kemal Sunal, 3 Temmuz 2000 tarihinde Balalayka filminin çekimlerine katılmak üzere Trabzon'a gitmek için bindiği uçakta, kalkıştan önce kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti. Cenazesi İstanbul'daki Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.

Ödülleri

1998 - 35. Antalya Film Şenliği - Yaşam Boyu Onur Ödülü
1989 - 2. Ankara Film Şenliği - En İyi Erkek Oyuncu - Düttürü Dünya
1977 - 14. Antalya Film Festivali - En İyi Erkek Oyuncu - Kapıcılar Kralı

Filmleri ve Dizileri

Sinema Filmleri - Oyuncu

1999 - Propaganda (Mehdi; sinema filmi)
1991 - Varyemez (Ragıp Elibol; sinema filmi)
1990 - Koltuk Belası (Zühtü Kaya; sinema filmi)
1990 - Boynu Bükük Küheylan (İbrahim Küheylan; sinema filmi)
1990 - Abuk Sabuk 1 Film (Ademoğlu Ali; sinema filmi)
1989 - Zehir Hafiye (Cemal; sinema filmi)
1989 - Talih Kuşu (Osman Abalı; sinema filmi)
1989 - Gülen Adam (Yusuf Şaplak; sinema filmi)
1988 - İnatçı (Bayram; sinema filmi)
1988 - Öğretmen (Hüsnü Öğretmen; sinema filmi)
1988 - Uyanık Gazeteci (Ali; sinema filmi)
1988 - Sevimli Hırsız (Metin Mertoğlu; sinema filmi)
1988 - Polizei (Ali Ekber; sinema filmi)
1988 - Düttürü Dünya (Dütdüt Mehmet; sinema filmi)
1988 - Bıçkın (Ali / kendisi; sinema filmi)
1987 - Yakışıklı (Selim; sinema filmi)
1987 - Kiracı (Kerim; sinema filmi)
1987 - Japon İşi (Veysel; sinema filmi)
1986 - Yoksul (Yoksul; sinema filmi)
1986 - Tarzan Rıfkı (Rıfkı; sinema filmi)
1986 - Garip (Kemal; sinema filmi)
1986 - Deli Deli Küpeli (Deli Kaymakam; sinema filmi)
1986 - Davacı (Yunus; sinema filmi)
1985 - Şen Dul Şaban (Şaban; sinema filmi)
1985 - Şaban Pabucu Yarım (Şaban; sinema filmi)
1985 - Sosyete Şaban (Şaban Ağa / Dilaver Bey; sinema filmi)
1985 - Keriz (Zülfü; sinema filmi)
1985 - Katma Değer Şaban (Şaban; sinema filmi)
1985 - Gurbetçi Şaban (Şaban; sinema filmi)
1984 - Şabaniye (Şaban / Şabaniye; sinema filmi)
1984 - Postacı (Adem; sinema filmi)
1984 - Ortadirek Şaban (Şaban; sinema filmi)
1984 - Atla Gel Şaban (Niyazi; sinema filmi)
1983 - Çarıklı Milyoner (Bayram; sinema filmi)
1983 - Tokatçı (Osman; sinema filmi)
1983 - Kılıbık (Kamil; sinema filmi)
1983 - En Büyük Şaban (Şaban; sinema filmi)
1982 - Yedi Bela Hüsnü (Hüsnü; sinema filmi)
1982 - Doktor Civanım (Kemal; sinema filmi)
1981 - Üç Kağıtçı (Rıfkı; sinema filmi)
1981 - Kanlı Nigar (Abdi; sinema filmi)
1981 - Davaro (Memo / Davaro; sinema filmi)
1980 - Zübük (İbrahim Zübükzade; sinema filmi)
1980 - Gol Kralı (Sait Sarıoğlu; sinema filmi)
1980 - Gerzek Şaban (Osman / Seyfi; sinema filmi)
1980 - Devlet Kuşu (Mustafa; sinema filmi)
1979 - Şark Bülbülü (Şaban Ballıses; sinema filmi)
1979 - Umudumuz Şaban (Ringo Şaban; sinema filmi)
1979 - Korkusuz Korkak (Mülayim; sinema filmi)
1979 - Dokunmayın Şabanıma (Şaban; sinema filmi)
1979 - Bekçiler Kralı (Bekçi Şaban Özgüneş; sinema filmi)
1978 - İyi Aile Çocuğu (Kemal / Cemal; sinema filmi)
1978 - İnek Şaban (Şaban / Kaleci Bülent; sinema filmi)
1978 - Yüz Numaralı Adam (Şaban Erkök; sinema filmi)
1978 - Köşeyi Dönen Adam (Adem Zengin; sinema filmi)
1978 - Kibar Feyzo (Feyzo; sinema filmi)
1978 - Avanak Apti (Apti; sinema filmi)
1977 - Şabanoğlu Şaban (Şaban; sinema filmi)
1977 - İbo ile Güllüşah (İbo; sinema filmi)
1977 - Çöpçüler Kralı (Abdi Şakrak; sinema filmi)
1977 - Sakar Şakir (Şakir; sinema filmi)
1977 - Hababam Sınıfı Tatilde (İnek Şaban; sinema filmi)
1976 - Tosun Paşa (Şaban / Tosun Paşa; sinema filmi)
1976 - Süt Kardeşler (Şaban; sinema filmi)
1976 - Sahte Kabadayı (Kemal; sinema filmi)
1976 - Meraklı Köfteci (Zühtü Karışan; sinema filmi)
1976 - Kapıcılar Kralı (Seyit; sinema filmi)
1976 - Hababam Sınıfı Uyanıyor (İnek Şaban; sinema filmi)
1975 - Şaşkın Damat (Apti; sinema filmi)
1975 - Hanzo (Hanzo / Cabbar; sinema filmi)
1975 - Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı (İnek Şaban; sinema filmi)
1975 - Hababam Sınıfı (İnek Şaban; sinema filmi)
1974 - Salako (Salako; sinema filmi)
1974 - Salak Milyoner (Saffet; sinema filmi)
1974 - Mavi Boncuk (Kaymakam Cafer; sinema filmi)
1974 - Köyden İndim Şehire (Saffet; sinema filmi)
1974 - Hasret (Yanık; sinema filmi)
1973 - Yalancı Yarim (Kemal; sinema filmi)
1973 - Oh Olsun (Fazıl Haznedar; sinema filmi)
1973 - Güllü Geliyor Güllü (Kiralık katil; sinema filmi)
1973 - Canım Kardeşim (Yolcu; sinema filmi)
1972 - Tatlı Dillim (Kemal; sinema filmi)

Televizyon ve Belgesel

1997 - Şaban ile Şirin (Şaban; televizyon dizisi)
1996 - Aynalar (kendisi; belgesel program bölümü)
1994 - Bay Kamber (Bay Kamber; televizyon dizisi)
1993 - Şaban Askerde (Şaban; televizyon dizisi)
1992 - Saygılar Bizden (Mübaşir Rıza; televizyon dizisi)

Yapımcı

1997 - Şaban ile Şirin (televizyon dizisi)
1979 - Dokunmayın Şabanıma (sinema filmi)
1978 - İnek Şaban (sinema filmi)
1978 - Yüz Numaralı Adam (sinema filmi)

Senaryo ve Diyalog

1986 - Garip (senaryo ve diyaloglar; sinema filmi)
1985 - Sosyete Şaban (senaryo; sinema filmi)
1983 - Çarıklı Milyoner (senaryo; sinema filmi)

Kitabı

Yüksek lisans tezinden hazırlanan TV ve Sinemada Kemal Sunal Güldürüsü, 2001 yılında Om Yayınevi tarafından kitap olarak yayımlandı. Eserin Sel Yayıncılık baskısı 2005 yılında çıktı.