Opera sanatçısı, rejisör ve İstanbul Devlet Opera ve Balesinin kurucusu

Aydın Gün, Türk opera sanatçısı, tenor, opera yönetmeni, sanat yöneticisi ve Devlet Sanatçısıdır. İstanbul Şehir Operası'nın (bugünkü İstanbul Devlet Opera ve Balesi) kurucusu, İstanbul Kültür Sanat Vakfı'nın (İKSV) kurucularından ve Uluslararası İstanbul Festivali'nin uzun yıllar sanat yönetmenliğini üstlenen isimlerdendir.

Aydın Gün, 1917 yılında Adana'da doğdu. Ankara Devlet Konservatuvarı'nda opera eğitimi aldı ve 1941 yılında konservatuvarın ilk mezunları arasında yer aldı. Opera sanatçılığının yanı sıra sahne yönetmenliği, sanat kurumlarının kuruluşu ve kültür-sanat etkinliklerinin düzenlenmesi alanlarında çalıştı.

Opera Kariyeri

Aydın Gün, konservatuvar eğitimi sırasında Türkiye'de opera sanatının gelişmesi için çalışmalar yürüten Alman tiyatro ve opera yönetmeni Carl Ebert ile çalıştı. 1942 yılında Giacomo Puccini'nin Madame Butterfly operasında Teğmen Pinkerton rolünü seslendirdi. Bu temsil, Türkiye'de opera tarihinin ilk dönemindeki yapımlardan biriydi.

Yaklaşık on yıl boyunca Carl Ebert'in asistanlığını yaptı. Ankara'daki opera çalışmalarında baş tenor olarak sahneye çıktı. Fidelio, Figaro'nun Düğünü, Kerem, Manon ve Lucia di Lammermoor gibi operalarda görev aldı.

1950'li yıllarda opera yönetmenliğine ağırlık verdi. Giuseppe Verdi'nin Rigoletto operasını sahneye koymasının ardından devlet tarafından opera yönetmenliği çalışmalarını geliştirmek üzere 1957 yılında Viyana'ya gönderildi. Klagenfurt Operası’nda Turandot ve Rigoletto’nun rejisörlüğünü üstlenmiştir. Türkiye'ye dönüşünde Ankara Devlet Operası başyönetmenliğine atandı.

1950'li yılların sonlarından itibaren klasik opera repertuvarından 40'ın üzerinde eserin sahne yönetmenliğini üstlendi. Ankara ve İstanbul Devlet Konservatuvarı'nda yaklaşık 25 yıl boyunca ders verdi. 19 Şubat 1957 tarihinde Ankara Devlet Operasında sahnelenen ve Vincent Van Gogh’un hayatı üzerine kurgulanan operanın rejisi Aydın Gün’e aittir.

İstanbul Devlet Opera ve Balesinin Kuruluşu

Aydın Gün, 1959 yılında İstanbul Belediyesi bünyesinde İstanbul Şehir Operası'nı kurdu. Kurumun ilk temsili, 19 Mart 1960 tarihinde Tepebaşı Tiyatrosu'nda sahnelenen Giacomo Puccini'nin Tosca operası oldu. Kuruluş çalışmalarında dönemin İstanbul Belediye Başkanı Kemal Aygün'ün desteğini aldı.

İstanbul Şehir Operası, kuruluşunun ardından Tepebaşı Tiyatrosu'nda ve farklı sahnelerde opera temsilleri düzenledi. Aydın Gün, kurumun sanat yönetimi ve repertuvarının oluşturulmasında görev aldı.

1960'lı yıllarda Ankara Devlet Operası'nın yönetiminde yeniden görev üstlendi. 1966 yılında Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü görevine getirildi. 1966 yılında Paris’te Giacomo Puccini’nin “La Funcuilla del West” operasını, 1972 yılında Nantes kentinde Giuseppe Verdi’nin “Aida” operasını sahneledi.

12 Nisan 1969 tarihinde İstanbul Kültür Sarayı'nın açılmasıyla İstanbul Şehir Operası, İstanbul Devlet Opera ve Balesi adı altında çalışmalarını sürdürmeye başladı. Aydın Gün,, kurumun başyönetmenliğini üstlendi. 1971 yılında İstanbul Kültür Sarayı'nın yangın sonucu kullanılamaz duruma gelmesinin ardından opera temsillerinin devam edebilmesi için yeni sahne düzenlemeleri üzerinde çalıştı. Maksim Sahnesi'nin kısa sürede opera temsillerine uygun hâle getirilmesinde görev aldı.

İstanbul Kültür Sanat Vakfı ve Festival Yöneticiliği

Aydın Gün, 1973 yılında iş insanı Nejat Eczacıbaşı öncülüğünde kurulan İstanbul Kültür Sanat Vakfı'nın kurucuları arasında yer aldı.

1974-1993 yılları arasında Uluslararası İstanbul Müzik Festivali'nin genel müdürlüğünü üstlendi. Yaklaşık yirmi yıl boyunca festivalin sanat yönetmenliğini yürüttü. Bu dönemde uluslararası müzik topluluklarının, opera ve bale sanatçılarının İstanbul'da sahne almasına yönelik organizasyonlarda çalıştı.

İstanbul Bienali'nin başlangıç dönemini oluşturan Çağdaş Sanat Sergileri'nin düzenlenmesini başlattı. İKSV bünyesinde gerçekleştirilen kültür ve sanat etkinliklerinin programlanmasında görev aldı.

İKSV'deki yöneticilik görevinin ardından Cemal Reşit Rey Konser Salonu'nun genel sanat yönetmenliğini üstlendi. 1990'lı yıllarda Yapı ve Kredi Bankası'nda kültür-sanat danışmanı olarak çalıştı.

Leyla Gencer Şan Yarışması

Aydın Gün, opera sanatçısı Leyla Gencer ile yakın dostluk kurdu. Gencer'in adını taşıyan ve ilk kez 1995 yılında düzenlenen Uluslararası Leyla Gencer Şan Yarışması'nın fikir babası ve kurucuları arasında yer aldı.

Yarışma, genç opera sanatçılarının uluslararası alanda kendilerini tanıtmalarına olanak sağlamak amacıyla düzenlendi.

Ailesi ve Özel Hayatı

Aydın Gün'ün eşi Azra Gün'dür. Çiftin oğlu Mehmet Gün ressamdır.

1990'lı yılların sonunda eşi Azra Gün ve oğlu Mehmet Gün ile birlikte Almanya'nın başkenti Berlin'e yerleşti. Yaşamının son döneminde sanat ve kültür alanındaki çalışmalarını Berlin'de sürdürdü.

Ödülleri ve Unvanları

1988 yılında Türkiye Cumhuriyeti tarafından Devlet Sanatçısı unvanıyla onurlandırılan Aydın Gün, Avrupa'daki kültür ve sanat kurumlarından da çeşitli ödüller aldı.

1988 - Türkiye Cumhuriyeti Devlet Sanatçısı unvanı
1979 - İtalya Cumhurbaşkanlığı Commendatore Nişanı

Ölümü

Aydın Gün, 30 Kasım 2007 tarihinde Almanya'nın Berlin kentinde 90 yaşında hayatını kaybetti.

İstanbul Kültür Sanat Vakfı, kurucularından Aydın Gün'ün anısını yaşatmak amacıyla 2012 yılında Aydın Gün Teşvik Ödülü'nü başlattı. Ödül, klasik müzik alanında eğitim gören veya eğitimini tamamlamış genç müzisyenlere verilmektedir.