Neşet Ertaş, Türk halk müziği sanatçısı, bağlama icracısı, söz yazarı ve halk ozanıdır. Orta Anadolu Abdal müzik geleneği ile bozlak icrasının tanınan temsilcilerinden olan Ertaş, “Bozkırın Tezenesi” adıyla da anılmıştır.

Neşet Ertaş, 1938 yılında Kırşehir'in Çiçekdağı ilçesine bağlı Abdallar, diğer adıyla Kırtıllar köyünde doğdu. Babası bozlak ustası Muharrem Ertaş, annesi Döne Ertaş'tı. Çocukluk yıllarında ailesiyle birlikte Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Kırıkkale, Keskin, Yerköy, Kayseri ve Yozgat çevresindeki köyleri dolaştı. Düzenli örgün eğitim alamadı; okumayı ağabeyi Necati Ertaş'tan öğrendi.

Müzikle beş-altı yaşlarında babasının yanında tanıştı. Düğünlerde önce zil, kaşık ve darbuka çaldı; daha sonra keman ve cümbüşle ilgilendi. Zamanla bağlamaya yöneldi. Çocukluk ve gençlik yıllarında Muharrem Ertaş ile köy düğünlerinde çalıp söyledi ve aile geçimini büyük ölçüde müzikten sağladı.

Müzik Kariyeri

Neşet Ertaş, henüz 14 yaşlarındayken Muzaffer Sarısözen'in yönettiği Yurttan Sesler programında “Geleli Gülmedim Ben Bu Cihana” adlı bozlağı seslendirdi. Sonraki yıllarda TRT Ankara Radyosu'na “misafir mahallî sanatçı” olarak çağrıldı ve radyo için kayıtlar yaptı.

1957 yılında İstanbul'a giden Ertaş, ilk taş plağını Kadri Şençalar'ın sahibi olduğu Şençalar Plak için doldurdu. İlk plağında babası Muharrem Ertaş'a ait “Neden Garip Garip Ötersin Bülbül” adlı bozlağı seslendirdi. Plak çalışmalarını yeni kayıtlar ve konserler izledi.

Yaklaşık iki yıl İstanbul'da kaldıktan sonra Ankara'ya yerleşti. Burada gazinolarda sahne aldı, plak çalışmalarını sürdürdü ve Türkiye'nin birçok kentinde konserlere çıktı. 1962 yılında İzmir'in Narlıdere ilçesinde askerlik yaptı.

Ankara yıllarında Leyla Ertaş ile evlendi. Çiftin Döne Ertaş, Canan Ertaş ve Hüseyin Ertaş adlarında üç çocuğu oldu. Evlilikleri yedi yıl sürdü ve 1970'lerin başında sona erdi.

1970'lerin ikinci yarısında ellerindeki sağlık sorunu nedeniyle bağlama çalamaz hâle gelen Ertaş, uzun süre tedavi gördü. Tedaviden sonuç alamayınca 1979 yılında Almanya'da yaşayan ağabeyi Necati Ertaş'ın yanına gitti. Almanya'daki tedavisinin ardından yeniden saz çalmaya başladı ve çocuklarını da yanına aldı.

Almanya'da ve diğer Avrupa ülkelerinde Türklerin yaşadığı şehirlerde konserler verdi, düğünlerde ve çeşitli etkinliklerde çalıp söyledi. Bu dönemde kaset kayıtlarını da sürdürdü. Uzun yıllar Almanya'da yaşayan Ertaş, 2000 yılında İstanbul'da verdiği konserle Türkiye'deki sahnelere yeniden döndü.

Sanatı

Neşet Ertaş, bozlakları bir “feryat” olarak tanımlıyor; eserlerinde gurbet, sevgi, ayrılık, yoksulluk, insan ilişkileri ve Orta Anadolu insanının yaşantısına yer veriyordu. Gelenekten öğrendiği türkü ve bozlakların yanı sıra söz ve müziği kendisine ait çok sayıda eser kaydetti.

Kendi yazdığı eserlerde “Garip” mahlasını kullandı. Plak, kaset ve CD dönemlerine yayılan çalışmalarında yüzlerce türkü kaydetti. Kayıtlarının kesin sayısı konusunda farklı rakamlar verilmekle birlikte, çok sayıda 45'lik, uzunçalar, kaset ve albüm yayımladığı bilinmektedir.

Kendisine önerilen “Devlet Sanatçısı” unvanını kabul etmedi. Bu kararını sanatçılar arasında ayrım yapılmasını doğru bulmadığını ve halkın sanatçısı olarak kalmak istediğini belirterek açıkladı.

Ödülleri ve Unvanları

2006 - Türkiye Büyük Millet Meclisi Üstün Hizmet Ödülü
2009 - Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından, UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında yürütülen Yaşayan İnsan Hazineleri Türkiye Ulusal Envanteri'ne alınması
2011 - İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından fahri doktora unvanı

Ailesi ve Özel Hayatı

Neşet Ertaş'ın Leyla Ertaş ile evliliğinden Döne Ertaş, Canan Ertaş ve Hüseyin Ertaş adlarında üç çocuğu oldu. Yaşamının son döneminde Seyhan Ertaş ile evliydi.

Ölümü

Neşet Ertaş, prostat kanseri nedeniyle tedavi gördüğü İzmir'de 25 Eylül 2012 tarihinde 74 yaşında hayatını kaybetti. Vasiyeti üzerine Kırşehir'deki Bağbaşı Mezarlığı'nda babası Muharrem Ertaş'ın mezarının ayak ucuna defnedildi.

Albümleri ve Kayıtları

İlk Plak ve Erken Dönem Kayıtları

1957 - Neden Garip Garip Ötersin Bülbül (ilk taş plak)
Hareli Gelin
Toplanmış Hakimler Dediler İdam
Çoban
Diloylu Halay Havası
Varıp Bir Kız On Yaşına Değince
Şeytanın Atına Binip Yeldirme
Bir Leyla Misali
Yardan Tatlısı Bulunmaz
Engeller Koymuyor Yar Sana Varsam
Ceylan
Bir Çift Turna Gördüm
Kıbrıs Destanı
Giyindim Kuşandım Gittim Düğüne
Aşk Elinden Ağlayan
Sar Leyla Leyla
Hasta Düştüm

Albüm ve Kasetleri

1960 - Gitme Leylam
1979 - Türküler Yolcu
1985 - Sazlı Oyun Havaları
1987 - Türkülerle Yaşayan Efsane: Deyişler, Bozlaklar, Türküler
1988 - Gönül Ne Gezersin Seyran Yerinde
1988 - Kendim Ettim Kendim Buldum
1988 - Kibar Kız
1989 - Hapishanelere Güneş Doğmuyor
1989 - Sazlı Sözlü Oyun Havaları
1990 - Gel Gayri Gel
1992 - Şirin Kırşehir
1993 - Kova Kova İndirdiler Yazıya
1995 - Seçmeler 2
1995 - Seçmeler 3
1995 - Seher Vakti
1995 - Altın Ezgiler 3
1995 - Benim Yurdum
1997 - Nostalji 1
1998 - Ölmeyen Türküler 2
1998 - Gönül Yarası
1999 - Ölmeyen Türküler 3

Neşet Ertaş Külliyatı ve Sonraki Yayınları

1999 - Zülüf Dökülmüş Yüze 1 (1969-1974 kayıtları)
1999 - Gönül Dağı 2 (1969-1974 kayıtları)
1999 - Mühür Gözlüm 3 (1969-1974 kayıtları)
1999 - Zahidem 4
1999 - Neredesin Sen
2000 - Garibin Dünyada Yüzü Gülemez 5 (1969-1974 kayıtları)
2000 - Niye Çattın Kaşlarını 6 (1969-1974 kayıtları)
2000 - Çiçekdağı 7 (1969-1974 kayıtları)
2000 - Ayaş Yolları 8
2000 - Sevsem Öldürürler 9 (1974-1986 kayıtları)
2000 - Ağla Sazım 10 (1974-1986 kayıtları)
2000 - Hata Benim 11
2001 - Dostlara Selam 12
2001 - Sabreyle Gönül 13
2002 - Yar Gönlünü Bilenlere 14
2002 - Vay Vay Dünya 15
2003 - Gurban Olduğum
2008 - Neşet Ertaş 2008