Michael Collins, İrlanda bağımsızlık mücadelesi kahramanlarından. İrlanda Bağımsızlık Savaşı'nın şiddetlendiği sıralarda yürüttüğü kentsel gerilla savaşı stratejisiyle tanınır.

Michael Collins, 16 Ekim 1890 tarihinde İrlanda’nın batısındaki Cork Kontluğu’na bağlı Woodfield, Sam’s Cross bölgesinde doğdu. Michael Collins doğduğunda bir kiracı çiftçi olan babası 75 yaşında idi. Annesi Mary Anne Collins (evlilik öncesi soyadı O’Brien) ise dul kaldıktan sonra da aile çiftliğinde çalışmayı sürdürdü. Üç erkek ve beş kız kardeşi olan Michael Collins, çocukluk yıllarını kırsal İrlanda’da geçirdi. Annesi 1907 yılında kanser nedeniyle hayatını kaybetti.

Lisavaird ve Clonakilty ulusal okullarında eğitim alan Collins, 15 yaşında okulu bıraktı ve çalışmak üzere 1914 yılında Londra’ya taşındı. West Kensington Postane Tasarruf Bankası’nda, bir borsa komisyoncusunda ve daha sonra Ticaret Kurulu’nda memur olarak görev yaptı. Bu dönemde özellikle Sir Arthur Conan Doyle gibi popüler kurgu eserlerinin hevesli bir okuyucusu oldu ve bu süreçte paha biçilmez idari deneyim kazandı. 1915 yılında Guaranty Trust Co.’da çalıştı. Bu yıllarda hem Gaelic Athletic Association hem de Gaelic League faaliyetlerine katıldı ve 1909 yılında İrlanda Cumhuriyetçi Kardeşliği’ne (IRB) yemin etti.

İsyan, Tutukluluk ve Siyasal Yükseliş :
1914 yılında İrlanda Gönüllüleri’ne katılan Michael Collins, 1916 yılı başında İrlanda’ya döndü. Paskalya Ayaklanması sırasında Dublin’deki Genel Postane’de Joseph Plunkett’in yardımcısı olarak görev aldı. Ayaklanmadan sonra askeri mahkemeye çıkarılmadı ancak Kuzey Galler’deki Frongoch Kampı’nda Aralık 1916’ya kadar tutuklu kaldı. Burada “devrim üniversitesi” olarak anılan ortamda askeri taktikler, örgütlenme ve siyasal eğitim alanlarında etkili bir figür hâline geldi.

Serbest kaldıktan sonra İrlanda Ulusal Yardım ve Gönüllü Bağımlılar Fonu’nda çalıştı ve IRB’nin yeniden örgütlenmesinde kilit rol oynadı. 1917 yılında Sinn Féin partisinde yönetimine seçildi ve kısa sürede yeniden yapılandırılan İrlanda Gönüllüleri içinde merkezî bir figür hâline geldi.

İstihbarat ve Gerilla Savaşı :
1917–1918 yılları arasında Michael Collins, Dublin merkezli güçlü bir istihbarat ağı kurdu. Kamu görevlileri, Dublin Metropolitan Polisi ve Dublin Kalesi’ndeki bağlantılar sayesinde İngiliz yönetimine karşı etkili bilgi topladı. 1919 yılında İrlanda Cumhuriyet Ordusu’nun (IRA) istihbarat direktörü oldu.

Michael Collins, kentsel gerilla savaşının örgütleyicisi olarak tanındı. IRB üyelerinden oluşan ve “The Squad” olarak bilinen silahlı birliği kurdu. Bu birim, özellikle İngiliz istihbaratına yönelik suikastlarla ün kazandı. 21 Kasım 1920’deki Kanlı Pazar olayları, bu mücadelenin en çarpıcı anlarından biri oldu.

Maliye Bakanlığı ve Antlaşma Süreci
Nisan 1919’da Dáil Éireann’da Maliye Bakanı olan Michael Collins, Dáil kredisi kampanyasını başarıyla yürüttü ve hükümetin fiilen ayakta kalmasını sağladı. Aynı dönemde IRA Genel Karargâhı üzerindeki etkisi arttı.

1921 yılında ateşkesin kabul edilmesinde, silah ve mühimmat eksikliği gibi askerî gerçekleri dikkate alan pragmatik yaklaşımı belirleyici oldu. Aynı yıl İngiltere ile yapılan müzakerelerde İrlanda heyetinin kilit isimlerinden biri olarak Londra’ya gitti. 6 Aralık 1921 tarihinde İngiliz-İrlanda Antlaşması’nı imzaladı. Michael Collins, bu antlaşmayı tam bağımsızlık değil, İngiliz askerî varlığının sona erdirilmesi yolunda zorunlu bir geçiş olarak gördü.

Geçici Hükümet ve İç Savaş
Antlaşmanın ardından Michael Collins, 14 Ocak 1922’de İrlanda Özgür Devleti Geçici Hükümeti Başkanı oldu. Aynı zamanda Maliye Bakanlığı görevini sürdürdü. Ancak antlaşma, cumhuriyetçi hareket içinde derin bir bölünmeye yol açtı. İrlanda İç Savaşı’nın patlak vermesiyle Michael Collins, Ulusal Ordu’nun başkomutanı oldu. Savaşın ilk aylarında hem askerî hem siyasal sorumluluklar üstlendi. Kuzey politikası, IRA içindeki bölünmeleri derinleştirdi ve çatışmalar giderek şiddetlendi.

Ölümü
22 Ağustos 1922 tarihinde, Cork Kontluğu’ndaki Béal na Bláth yakınlarında düzenlenen bir pusuda vurularak öldürüldü. Henüz 31 yaşındaydı. Ölümü, İrlanda İç Savaşı’nı daha sert ve uzlaşmaz bir sürece sürükledi. Failin kimliği belirtilemedi.

Kaynak:Biyografiler.com