Fehmi Ege, besteci, orkestra şefi, kemancı ve tango müziğinin Türkiye'deki öncü isimlerinden biridir. Türkçe tango ve hafif Batı müziğinin yaygınlaşmasına katkıda bulundu. “Mehtaplı Bir Gecede”, “Emelim” ve “Sana Nerden Gönül Verdim” en bilinen tangoları arasındadır.

Hasan Fehmi Ege, 1 Mayıs 1902 tarihinde İstanbul'un Şehzadebaşı semtinde doğdu. Babası Mehmet Nuri Bey, Maliye'de memur olarak çalışmasının yanı sıra resim ve müzikle ilgileniyor, amatör olarak kanun çalıyordu.

Küçük yaşlarda müziğe ilgi duyan Fehmi Ege, kemanı seçerek müzik eğitimine başladı. M. Leon ve Goldenberg'den keman dersleri aldı. Mercan Sultanisinde okudu; ardından Ticaret Mektebine geçti ve bir süre Diş Doktorluğu Mektebine devam etti. İlk bestesini 14 yaşındayken yaptı.

Müzik Kariyerinin İlk Yılları

Fehmi Ege, 9 yaşında Şehzadebaşı'ndaki Ferah Tiyatrosunda Kel Hasan Efendi, Naşit Özcan ve Fahri Güldürür topluluklarında keman çalmaya başladı. 12 yaşında Direklerarası'nda kemanıyla sahneye çıktı. Muallim İsmail Hakkı Bey ve Ali Rıfat Çağatay'ın Türk müziği topluluklarında da yer aldı.

Genç yaşta babasını kaybettikten sonra Maliye'de memur olarak çalıştı. Bir yandan keman dersleri verdi, bir yandan da kendi müzik eğitimini sürdürdü.

Tophane'de askerlik yaptığı sırada Üçüncü Kolordu bandosuna katıldı; önce davul, ardından trompet çaldı. Askerliği sırasında farklı bando çalgılarını öğrendi. Sessiz sinema döneminde çeşitli sinemalarda müzik yaptı.

Tango ve Operet Çalışmaları

İlk besteleri Türk musikisi tarzında olan Fehmi Ege, 1925 yılında sözlerini Cemal Sahir'in yazdığı Meçhul adlı operetin müziklerini besteledi. Bu eserde yer alan tango, tango alanındaki ilk çalışmalarından biri oldu.

Daha sonra Benliyan Efendi'nin operet topluluğunda başkemancı olarak görev yaptı ve ardından orkestra şefliğini üstlendi. Çardaş, Fürstin, Arşın Mal Alan ve Şen Dul gibi operetlerin sahnelenmesinde görev aldı.

Operet ve sahne müziği alanında da çok sayıda eser besteledi. Mavi Çocuk adlı çocuk opereti ile Arzu ve Altın Bilezik operetleri bunlar arasındadır. Köy Düğünü, Esir Dansı, Perili Mağara, Çobanın Aşkı, Kağıthane Rapsodisi ve Tamzara gibi orkestra ve bale müziği türünde çalışmalar da yaptı.

Ege Vapuru ve Radyo Yılları

Fehmi Ege, Seyrüsefain İdaresinde çalıştığı dönemde Ege Vapuru'nda kurduğu orkestrayla İstanbul-İskenderiye hattında müzik yaptı. Daha sonra Türkiye'ye gelen Petersburg Konservatuvarı kökenli bir müzisyenden armoni ve kompozisyon dersleri aldı.

1932-1933 yıllarında İzmir'de bulundu. 1934 yılında İstanbul Radyosunda çalışmaya başladı.

“Mehtaplı Bir Gecede” adlı tangosu Seyyan Hanım tarafından plağa okundu. Bu kayıt, Fehmi Ege'nin plağa kaydedilen ilk tango bestesi olarak kaynaklarda yer aldı.

Atatürk ve Cumhurbaşkanlığı Köşkü Orkestrası

Fehmi Ege'nin “Mehtaplı Bir Gecede” tangosu Mustafa Kemal ATATÜRK'ün de dikkatini çekti. Atatürk'ün isteğiyle Ege Vapuru orkestra şefliğine getirildi; 1936 yılında Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrasında şef yardımcısı olarak görevlendirildi.

1936-1948 yılları arasında Ankara'da Cumhurbaşkanlığı Köşkünde kendi orkestrasıyla çalıştı ve Atatürk'ün huzurunda da müzik yaptı.

Ankara Radyosunda Ege Caz adlı programı hazırlayıp sundu; İstanbul Radyosunda da çeşitli programlara katıldı. 1940'lı yıllardan itibaren Tepebaşı Belediye Bahçesi, Büyükdere Beyaz Park, Ses Tiyatrosu ve Beyoğlu'ndaki çeşitli eğlence mekânlarında orkestrasıyla çalıştı.

Şecaattin Tanyerli ile Çalışmaları

Fehmi Ege, 1941 yılında Şecaattin Tanyerli ile Ankara Radyosunda tanıştı. İkilinin uzun yıllar süren müzikal birlikteliğinde Ege'nin tangolarını Tanyerli seslendirdi.

Şecaattin Tanyerli, Fehmi Ege'nin “Sana Nerden Gönül Verdim”, “Ayrılık”, “Emelim” ve başka tangolarını yorumladı. Ege'nin orkestrasıyla yapılan radyo yayınları, Türkçe tangoların geniş dinleyici kitlelerine ulaşmasında etkili oldu.

1953-1954 yıllarında Zeki Müren de Fehmi Ege Tango Orkestrası eşliğinde İstanbul Radyosundaki yayınlara katıldı.

Eserleri

Fehmi Ege, tango çalışmalarının yanı sıra operet, vals, rumba, fantezi, orkestra ve sahne müziği türlerinde eserler besteledi. Kaynaklarda 11'i çocuklar için olmak üzere 21 operet ve farklı türlerde toplam 1000'den fazla eser verdiği belirtilmektedir.

Tangoları arasında “Mehtaplı Bir Gecede”, “Emelim”, “Sana Nerden Gönül Verdim”, “Sevgiden Usanmadı Gönül”, “Kirpiklerin”, “Gönülden Şikayet”, “En Son Hatıran”, “Çok Ağladım”, “Bir Aşk Hikayesi”, “Gün Battı” ve “Ne Olurdu Sen Benim Olsaydın” gibi eserler yer aldı.

Ailesi

Fehmi Ege, 1935 yılında Hafize Ege ile evlendi. Bu evlilikten Nermin adlı bir kızı ve Engin Ege adlı bir oğlu dünyaya geldi. Engin Ege de besteci ve orkestra şefi oldu; TRT'de çalıştı ve Fehmi Ege Tango Orkestrasında uzun yıllar görev yaptı.

Vefatı

Fehmi Ege, 5 Ekim 1978 tarihinde İstanbul'da 76 yaşında hayatını kaybetti.

En Bilinen Eserleri

Mehtaplı Bir Gecede
Sana Nerden Gönül Verdim
Emelim
Sevgiden Usanmadı Gönül
Döktür
Çok Ağladım
Ayşe
Bir Aşk Hikayesi
Gün Battı
Ne Olurdu Sen Benim Olsaydın
Deli Gönül
Neden
Kirpiklerin
Ne Kadar Sevmişti Bu Gönül Seni
Ayrılık
Gönülden Şikayet
En Son Hatıran

Operet ve Orkestra Eserleri

Meçhul
Mavi Çocuk
Arzu
Altın Bilezik
Köy Düğünü
Esir Dansı
Perili Mağara
Çobanın Aşkı
Kağıthane Rapsodisi
Tamzara

Sinema Çalışmaları

Oyuncu

1968 - Cilalı İbo İstanbul Kaldırımlarında (Damat; sinema filmi)
1956 - Şehir Yıldızları (Kendisi; tango, sinema filmi)
1954 - Çalsın Sazlar Oynasın Kızlar / Oyna Kızım Oyna (Kendisi; sinema filmi)

Müzik

1957 - Bir Serseri (Müzik)
1957 - Kısmet (Müzik)
1955 - Öp Babanın Elini (Müzik)
1952 - Süt Kuzuları (Müzik)
1952 - Kan Kardeşler (Müzik)
1952 - Bergama Sevdalıları (Müzik)

Müzik Ekibi ve Beste

1964 - Paylaşılmayan Sevgili (Müzik ekibi)
1955 - Kanlarıyla Ödediler (Beste)
1955 - Görünmeyen Adam İstanbul'da (Müzik ekibi)