Amerikalı yönetmen, senarist ve yapımcı Brian De Palma, Yeni Hollywood kuşağının yönetmenlerinden biridir. Gerilim, suç ve psikolojik temaları öne çıkaran filmleriyle tanınan De Palma'nın yönetmenliğini yaptığı yapımlar arasında Carrie, Dressed to Kill, Blow Out, Scarface, The Untouchables, Carlito's Way ve Mission: Impossible bulunmaktadır.

Brian De Palma, 11 Eylül 1940 tarihinde Newark, New Jersey, ABD'de doğdu. Babası Anthony De Palma ortopedi cerrahı, annesi Vivienne Muti idi. Çocukluğunu Philadelphia ve çevresinde geçirdi.

Çocukluğu ve Eğitimi

Columbia Üniversitesi'nde fizik eğitimi alan Brian De Palma'nın sinemaya ilgisi, üniversite yıllarında izlediği Citizen Kane ve Vertigo gibi filmlerle gelişti. Daha sonra Sarah Lawrence College'da tiyatro alanında yüksek lisans yaptı.

Öğrencilik döneminde kısa filmler çekmeye başlayan De Palma'nın sinema anlayışında Alfred Hitchcock, Jean-Luc Godard, Michelangelo Antonioni ve Andy Warhol gibi yönetmen ve sanatçıların etkileri görüldü. Özellikle Hitchcock'un gerilim sinemasında kullandığı anlatım ve görsel teknikler, De Palma'nın sonraki filmlerinde belirgin biçimde yer aldı.

İlk Filmleri

Brian De Palma, 1960'ların başından itibaren kısa ve bağımsız filmler çekti. İlk uzun metrajlı çalışmalarından The Wedding Party, 1963 yılında çekildi ancak 1969 yılında gösterime girdi. Filmin yönetmenliğini Wilford Leach ve Cynthia Munroe ile birlikte üstlendi. Yapım, Robert De Niro ve Jill Clayburgh'un ilk sinema çalışmalarından biri oldu.

1967'de Murder à la Mod'u yönetti. Ardından Robert De Niro'nun da rol aldığı Greetings 1968 yılında gösterime girdi. Film, 1969 Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Gümüş Ayı Ödülü kazandı. De Palma, Robert De Niro ile Hi, Mom! filminde de çalıştı.

Gerilim Sinemasına Yönelmesi

1972 tarihli Sisters, De Palma'nın gerilim sinemasındaki üslubunun belirginleştiği yapımlardan biri oldu. Margot Kidder, Jennifer Salt ve William Finley'nin rol aldığı filmin müziklerini, Alfred Hitchcock filmleriyle de tanınan besteci Bernard Herrmann hazırladı.

1974 yılında müzikal, korku ve kara komedi unsurlarını bir araya getiren Phantom of the Paradise'ı yönetti. Paul Williams, William Finley, Jessica Harper ve Gerrit Graham'ın rol aldığı film, 1975 Avoriaz Uluslararası Fantastik Film Festivali'nde Büyük Ödül'ü kazandı.

Carrie

Brian De Palma, 1976 yılında Stephen King'in aynı adlı romanından uyarlanan Carrie'yi yönetti. Başroldeki Sissy Spacek En İyi Kadın Oyuncu, annesini canlandıran Piper Laurie ise En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu dalında Oscar'a aday gösterildi.

De Palma, Carrie'nin ardından 1978 yılında The Fury'yi yönetti. 1980 tarihli Dressed to Kill ve 1981 tarihli Blow Out ile gerilim türündeki çalışmalarını sürdürdü. Blow Out'ta John Travolta, Nancy Allen ve John Lithgow rol aldı.

Scarface ve The Untouchables

1983 yılında senaryosunu Oliver Stone'un yazdığı Scarface'i yönetti. 1932 tarihli aynı adlı filmin yeniden yorumlanması olan yapımda Al Pacino, Kübalı göçmen Tony Montana karakterini canlandırdı. Filmde ayrıca Michelle Pfeiffer, Steven Bauer, Mary Elizabeth Mastrantonio ve Robert Loggia rol aldı.

1987 yılında The Untouchables'ı yönetti. Kevin Costner, Sean Connery, Robert De Niro ve Andy Garcia'nın rol aldığı filmde Robert De Niro, Al Capone'u canlandırdı. Sean Connery, filmdeki performansıyla En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Oscar'ını kazandı.

1990'lı Yıllar

De Palma, 1990 yılında Tom Wolfe'un romanından uyarlanan The Bonfire of the Vanities'i yönetti. Filmde Tom Hanks, Bruce Willis, Melanie Griffith ve Morgan Freeman rol aldı.

1993 yılında Al Pacino ile yeniden bir araya geldiği Carlito's Way'i yönetti. Filmde Sean Penn ve Penelope Ann Miller da rol aldı.

1996 yılında Mission: Impossible'ın yönetmenliğini üstlendi. Başrolünü Tom Cruise'un oynadığı film, aynı adlı televizyon dizisinden sinemaya uyarlandı ve daha sonra devam filmleriyle genişleyen serinin ilk sinema filmi oldu.

De Palma, 1998 yılında Nicolas Cage, Gary Sinise ve Carla Gugino'nun rol aldığı Snake Eyes'ı yönetti.

2000'li Yıllar ve Sonraki Filmleri

2000 yılında Mars'a düzenlenen bir uzay görevini konu alan bilimkurgu filmi Mission to Mars'ı yönetti. 2002 yılında Rebecca Romijn ve Antonio Banderas'ın başrollerini paylaştığı Femme Fatale'i çekti.

2006 yılında James Ellroy'un romanından uyarlanan The Black Dahlia'yı yönetti. Filmde Josh Hartnett, Scarlett Johansson, Aaron Eckhart ve Hilary Swank rol aldı.

2007 tarihli Redacted, Irak Savaşı'nı konu alan bir yapım oldu. Film, Venedik Film Festivali'nde Gümüş Aslan kapsamında verilen En İyi Yönetmen ödülü yerine, festivalin Silver Lion for Best Director ödülünü değil, Silver Lion/özel yönetmenlik ödüllerinden bağımsız olarak Future Film Festival Digital Award gibi çeşitli ödüller aldı; De Palma ayrıca festivalde Silver Lion değil, Silver Lion benzeri bir ana ödül kazanmadı.

2012 yılında Rachel McAdams ve Noomi Rapace'ın başrollerini paylaştığı Passion'ı yönetti. 2019 yılında ise Nikolaj Coster Waldau, Carice van Houten ve Guy Pearce'ın rol aldığı Domino'yu çekti.

Sinema Anlayışı

Brian De Palma'nın filmlerinde gözetleme, röntgencilik, kimlik, suç, saplantı ve şiddet gibi temalar sıkça kullanıldı. Bölünmüş ekran, uzun planlar, ağır çekim ve karakterin bakış açısını öne çıkaran kamera hareketleri yönetmenin sinemasında tekrar eden görsel teknikler arasında yer aldı.

De Palma; Martin Scorsese, Francis Ford Coppola, Steven Spielberg, George Lucas, Paul Schrader ve John Milius gibi isimlerin de yer aldığı Yeni Hollywood döneminin yönetmenleri arasında anıldı.

Filmleri

2019 - Domino (yönetmen)
2012 - Passion (yönetmen)
2007 - Redacted (yönetmen, senarist)
2006 - The Black Dahlia (yönetmen)
2002 - Femme Fatale (yönetmen, senarist)
2000 - Mission to Mars (yönetmen)
1998 - Snake Eyes (yönetmen)
1996 - Mission: Impossible (yönetmen)
1993 - Carlito's Way (yönetmen)
1992 - Raising Cain (yönetmen, senarist)
1991 - The Bonfire of the Vanities (yönetmen)
1989 - Casualties of War (yönetmen)
1987 - The Untouchables (yönetmen)
1986 - Wise Guys (yönetmen)
1984 - Body Double (yönetmen, senarist)
1983 - Scarface (yönetmen)
1981 - Blow Out (yönetmen, senarist)
1980 - Dressed to Kill (yönetmen, senarist)
1980 - Home Movies (yönetmen)
1978 - The Fury (yönetmen)
1976 - Carrie (yönetmen)
1976 - Obsession (yönetmen)
1974 - Phantom of the Paradise (yönetmen, senarist)
1973 - Sisters (yönetmen, senarist)
1970 - Hi, Mom! (yönetmen, senarist)
1970 - Dionysus in '69 (yönetmen)
1969 - The Wedding Party (yönetmen; 1963'te çekildi)
1968 - Greetings (yönetmen, senarist)
1968 - Murder à la Mod (yönetmen, senarist)