Adnan Kaşıkçı, Suudi Arabistanlı iş insanı ve uluslararası silah ticaretinde aracılık yapan iş insanıdır. Özellikle 1960'lı, 1970'li ve 1980'li yıllarda Batılı savunma şirketleri ile Suudi Arabistan arasındaki büyük çaplı anlaşmalarda üstlendiği aracılık faaliyetleriyle tanındı.

Adnan Kaşıkçı, 25 Temmuz 1935 tarihinde Suudi Arabistan'ın Mekke şehrinde doğdu. Babası Muhammed Kaşıkçı, Türk kökenli bir doktordu ve Suudi Arabistan'ın kurucusu Kral Abdülaziz bin Abdurrahman el-Suud'un özel doktorluğunu yaptı. Annesi Samiha Ahmed'di. Ailenin kökleri Kayseri'ye dayanıyordu. Yazar Samira Kaşıkçı ve Soheir Kaşıkçı kız kardeşleri arasındaydı.

Mısır'ın İskenderiye kentindeki Victoria College'da eğitim gördü. Daha sonra Amerika Birleşik Devletleri'ne giderek California'daki Chico State College'da öğrenim gördü ancak üniversite eğitimini tamamlamadan ticarete yöneldi.

İş Hayatı

Adnan Kaşıkçı, genç yaşta Amerikan şirketleriyle Suudi Arabistan'daki müşteriler arasında ticari bağlantılar kurmaya başladı. İlk dönem işlerinden biri, Kenworth marka kamyonların Suudi Arabistan'a satışında aracılık yapmaktı. Daha sonra Chrysler ve Fiat gibi otomotiv şirketleriyle de ticari ilişkiler kurdu.

Suudi Arabistan'ın petrol gelirlerinin artmasıyla birlikte savunma harcamalarının yükseldiği 1960'lı ve 1970'li yıllarda Amerikan ve Avrupalı savunma şirketleri ile Suudi yönetimi arasındaki silah anlaşmalarında aracılık yaptı. Lockheed ve Northrop, iş yaptığı Amerikan savunma şirketleri arasındaydı. Bu anlaşmalardan aldığı komisyonlar servetinin temel kaynaklarından birini oluşturdu.

İşlerini daha sonra Triad adı altında farklı sektörlere genişletti. Triad şirketleri emlak, petrol, bankacılık, turizm ve çeşitli yatırımlarla ilgilendi. Kaşıkçı'nın Amerika'daki yatırımlarını yöneten Triad America'nın merkezi Salt Lake City'deydi.

1970'ler ve 1980'lerin ilk yarısında serveti hakkında milyarlarca dolara ulaşan tahminler yayımlandı. Marbella'daki La Baraka adlı malikanesi, özel uçakları ve Nabila adlı yatıyla dönemin uluslararası basınında sık sık yer aldı. Ancak 1980'lerin ikinci yarısında Triad şirketlerinin mali sorunları arttı. Triad America 1987 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde iflas korumasına başvurdu.

İran-Contra Olayındaki Rolü

Adnan Kaşıkçı, 1985 ve 1986 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki gizli silah satışlarının finansmanında aracılık yaptı. İranlı aracı Manucher Ghorbanifar ile İsrailli silah tüccarları arasında bağlantı kurulmasına yardımcı oldu ve bazı silah sevkiyatlarının finansmanı için milyonlarca dolar sağladı.

Bu işlemler, Ronald Reagan yönetimi döneminde ortaya çıkan İran-Contra soruşturmasının konuları arasına girdi. İran'a yapılan silah satışlarından elde edilen bazı gelirlerin Nikaragua'daki Contra güçlerinin desteklenmesinde kullanıldığı ortaya çıktı. Kaşıkçı'nın silah satışlarının finansmanındaki rolü belgelendi; ancak Contra'lara para aktarılmasını kendisinin gerçekleştirdiği yönündeki iddialar kesinleşmiş bir hüküm olarak ortaya konulmadı.

Marcos Davası

Adnan Kaşıkçı, Filipinler'in eski devlet başkanı Ferdinand Marcos ve eşi Imelda Marcos ile bağlantılı mal varlıklarına ilişkin Amerikan soruşturması kapsamında 1989 yılında İsviçre'nin Bern kentinde tutuklandı ve daha sonra Amerika Birleşik Devletleri'ne iade edildi.

New York'ta görülen davada Kaşıkçı, Marcos ailesinin bazı mal varlıklarının gerçek sahipliğini gizlemesine yardımcı olmakla suçlandı. 1990 yılında Imelda Marcos ile birlikte yargılandığı davada hakkındaki dolandırıcılık ve adaleti engelleme suçlamalarının tamamından beraat etti. Daha sonra bazı sanat eserleri ve gayrimenkuller üzerindeki hak iddialarından vazgeçmesi karşılığında hakkında bekleyen diğer federal suçlamaların düşürülmesi konusunda anlaşmaya varıldı.

Nabila Yatı

Adnan Kaşıkçı'nın kızı Nabila Kaşıkçı'nın adını verdiği 86 metre uzunluğundaki Nabila yatı, Benetti tarafından inşa edildi ve 1980 yılında teslim edildi. Yat, Never Say Never Again adlı 1983 yapımı James Bond filminde kullanıldı.

Kaşıkçı mali sorunlar yaşadığı dönemde yatın mülkiyetini kaybetti. Yat daha sonra Brunei Sultanı Hassanal Bolkiah'ın eline geçti ve 1988 yılında Donald Trump tarafından satın alınarak Trump Princess adını aldı. Trump, yatı 1991 yılında Suudi Arabistanlı iş insanı Velid bin Talal'a sattı.

Ailesi ve Özel Hayatı

Adnan Kaşıkçı, 1961 yılında İngiliz Sandra Daly ile evlendi. Daly, Müslüman olduktan sonra Soraya Kaşıkçı adını kullandı. Bu evlilikten Nabila Kaşıkçı, Mohammed, Khalid, Hussein ve Omar adlarında beş çocukları oldu. Çift 1970'lerde ayrıldı. Boşanma sürecinde Soraya Kaşıkçı'nın milyarlarca dolarlık mal paylaşımı talebi basına yansıdı; taraflar daha sonra anlaşmaya vardı.

Kaşıkçı daha sonra İtalyan Laura Biancolini ile evlendi. Müslüman olduktan sonra Lamia Kaşıkçı adını alan Biancolini ile evliliğinden Ali adlı bir oğlu oldu. Kaşıkçı'nın özel hayatındaki diğer ilişkileri de dönem basınında geniş biçimde yer aldı.

Kaşıkçı'nın kız kardeşi Samira Kaşıkçı, Mısırlı iş insanı Mohamed Al-Fayed ile evlendi. Bu evlilikten doğan Dodi Al-Fayed, Adnan Kaşıkçı'nın yeğeniydi. Dodi Al-Fayed, 31 Ağustos 1997 tarihinde Paris'te Diana Spencer ile birlikte geçirdiği trafik kazasında hayatını kaybetti.

Yazar Harold Robbins'in 1974 yılında yayımlanan The Pirate adlı romanındaki Baydr al Fay karakterinin oluşturulmasında Adnan Kaşıkçı'nın yaşamından esinlenildi.

Ölümü

Parkinson hastalığı nedeniyle tedavi gören Adnan Kaşıkçı, 6 Haziran 2017 tarihinde İngiltere'nin Londra kentinde hayatını kaybetti.