Suudi Arabistan'ın altıncı kralı. Abdullah bin Abdülaziz, Kral Fahd bin Abdülaziz'in sağlık sorunları yaşadığı 1990'lı yılların ortalarından itibaren ülke yönetiminde giderek daha etkin bir rol üstlendi; 2005 yılında tahta çıktı ve 2015 yılındaki ölümüne kadar hüküm sürdü.

Abdullah bin Abdülaziz, 1924 yılında Riyad'da doğdu. Tam adı Abdullah bin Abdülaziz bin Abdurrahman Âl Suud'dur. Babası modern Suudi Arabistan'ın kurucusu ve ilk kralı Abdülaziz bin Abdurrahman Âl Suud, annesi Fehda bint Âsi eş-Şüreym'dir. Necid'deki Şammar kabile konfederasyonunun önemli kollarından birine mensup olan annesi aracılığıyla Reşîdî ailesiyle de akrabalık bağı bulunuyordu.

Veliahtlık Öncesi ve Ulusal Muhafızlar

Abdullah bin Abdülaziz, gençlik yıllarından itibaren devlet işlerinde çeşitli görevler üstlendi. 1962 yılında Suudi Arabistan Ulusal Muhafızlarının komutanlığına getirildi. Uzun yıllar sürdürdüğü bu görev, ülkenin siyasi ve askerî yapısında etkili konuma gelmesinde önemli rol oynadı.

1975 yılında Kral Halid bin Abdülaziz döneminde ikinci başbakan yardımcılığına getirildi. Kral Halid'in ölümünün ardından Fahd bin Abdülaziz'in 1982 yılında tahta çıkmasıyla veliaht prens ve başbakan birinci yardımcısı oldu. Ulusal Muhafızların başındaki görevini de sürdürdü.

Ülke Yönetiminde Etkinleşmesi

Kral Fahd bin Abdülaziz'in 1995 yılında felç geçirmesinin ardından Abdullah bin Abdülaziz, veliaht prens olarak ülkenin günlük yönetiminde giderek daha fazla sorumluluk üstlendi. Bu nedenle resmen kral olmadan yaklaşık on yıl önce Suudi Arabistan yönetiminin en etkili isimlerinden biri haline geldi.

Kral Fahd'ın 1 Ağustos 2005 tarihinde ölmesi üzerine Abdullah bin Abdülaziz Suudi Arabistan kralı oldu. Aynı zamanda Başbakan ve İki Kutsal Caminin Hizmetkârı unvanlarını üstlendi. Üvey kardeşi Sultan bin Abdülaziz veliaht prens ilan edildi.

Krallık Dönemi

Abdullah bin Abdülaziz'in krallığı döneminde ekonomik kalkınma, yükseköğretim, altyapı ve kamu yönetimine yönelik çeşitli projeler yürütüldü. 2005 yılında Suudi Arabistan, uzun süren müzakerelerin ardından Dünya Ticaret Örgütüne üye oldu.

Kral Abdullah döneminde yeni üniversiteler açıldı ve yurt dışı burs programları genişletildi. 2009 yılında Cidde yakınlarında Kral Abdullah Bilim ve Teknoloji Üniversitesi açıldı. Üniversite, kadın ve erkek öğrencilerin birlikte eğitim gördüğü bir araştırma üniversitesi olarak kuruldu.

Ekonominin petrol dışındaki sektörlerini geliştirme hedefi doğrultusunda Kral Abdullah Ekonomik Şehri başta olmak üzere çeşitli ekonomik şehir projeleri başlatıldı. Riyad'da Kral Abdullah Finans Bölgesi projesinin geliştirilmesine de bu dönemde başlandı.

Kadınların Kamusal Hayata Katılımı

Kral Abdullah döneminde kadınların kamusal ve siyasi hayata katılımına ilişkin bazı değişiklikler gerçekleştirildi. 2011 yılında kadınların bir sonraki belediye seçimlerinde oy kullanabileceklerini ve aday olabileceklerini açıkladı. Kadınların oy kullanıp aday olduğu ilk belediye seçimleri ise Kral Abdullah'ın ölümünden sonra, 2015 yılında gerçekleştirildi.

2013 yılında yayımlanan kraliyet kararnamesiyle kadınlar ilk kez Suudi Arabistan Şura Meclisine üye olarak atandı. 150 üyeli mecliste 30 sandalye kadınlara ayrıldı.

Dış Politikası

Abdullah bin Abdülaziz, veliahtlığı ve krallığı sırasında Amerika Birleşik Devletleri ile Suudi Arabistan arasındaki stratejik ilişkileri sürdürürken Arap ve İslam ülkeleri arasındaki diplomatik girişimlerde de rol aldı.

2002 yılında veliaht prensken ortaya koyduğu ve daha sonra Arap Birliği tarafından benimsenen Arap Barış Girişimi, İsrail'in 1967'de işgal ettiği topraklardan çekilmesi karşılığında Arap ülkeleriyle ilişkilerin normalleştirilmesini öngören bir çerçeve sundu.

Krallığının son yılları, Arap Baharı sonrasında Orta Doğu'da yaşanan siyasi dönüşümler, Suriye'de başlayan iç savaş ve bölgesel güç mücadeleleriyle aynı döneme denk geldi. Suudi Arabistan bu süreçte Körfez ülkeleriyle güvenlik ve dış politika alanındaki iş birliğini sürdürdü.

Veliaht Prensler

Kral Abdullah'ın hükümdarlığı sırasında Sultan bin Abdülaziz veliaht prens olarak görev yaptı. Sultan'ın 2011 yılında ölmesinin ardından Nayif bin Abdülaziz veliaht prens oldu. Nayif'in 2012 yılında ölümünden sonra ise Salman Bin Abdülaziz veliaht prensliğe getirildi.

Ailesi

Abdullah bin Abdülaziz'in farklı dönemlerde birden fazla evlilik yaptığı ve çok sayıda çocuğu olduğu bilinmektedir. Çocukları arasında Suudi Arabistan Ulusal Muhafızları Bakanlığı yapan Müteib bin Abdullah da bulunmaktadır.

Ölümü

Abdullah bin Abdülaziz, sağlık sorunları nedeniyle 2014 yılının sonlarında hastaneye kaldırıldı. 23 Ocak 2015 tarihinde Riyad'da hayatını kaybetti. Aynı gün Riyad'daki İmam Türki bin Abdullah Camii'nde cenaze namazı kılındı ve El-Ud Mezarlığı'na defnedildi.

Kral Abdullah'ın ölümünün ardından veliaht prens olan kardeşi Salman Bin Abdülaziz Suudi Arabistan kralı oldu.

Görevleri

1962-2010 - Suudi Arabistan Ulusal Muhafızları Komutanı
1975-1982 - İkinci Başbakan Yardımcısı
1982-2005 - Veliaht Prens ve Birinci Başbakan Yardımcısı
2005-2015 - Suudi Arabistan Kralı