Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, yönetmen, rejisör, senaryo yazarı ve seslendirme sanatçısı. Rüştü Asyalı, özellikle 1970'li yıllarda canlandırdığı Keloğlan karakteriyle geniş kitlelerce tanındı. Uzun yıllar Devlet Tiyatroları'nda oyuncu ve yönetmen olarak görev yaptı.

Rüştü Asyalı, 1947 yılında Elazığ'ın Ağın ilçesinde doğdu. Lise öğrencisiyken Ankara'da Halkevleri Genel Merkezi'nde açılan tiyatro kurslarına katılarak tiyatroyla ilgilenmeye başladı. 1963 yılında Ankara Radyosu Çocuk Saati ekibine katıldı ve temsil kolu sanatçısı olarak radyo çalışmalarına başladı.

Eğitimi ve Tiyatro Kariyeri

Ankara Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü'nü kazanan Rüştü Asyalı, buradaki eğitimini tamamladıktan sonra 1970 yılında Devlet Tiyatroları sanatçısı olarak profesyonel tiyatro kariyerine başladı.

Ankara Radyosu Çocuk Saati programında canlandırdığı Keloğlan karakteri Türkiye radyolarında yayımlanınca geniş bir dinleyici kitlesine ulaştı. Keloğlan tiplemesinin gördüğü ilginin ardından sinema yapımcılarından teklifler aldı ve aynı karakteri beyazperdeye taşıdı.

Devlet Tiyatroları'nda oyunculuğun yanı sıra yönetmenlik de yapan Rüştü Asyalı; Keşanlı Ali Destanı, Fil Adam, Düşler Yolu, Azizname, Kuvayi Milliye Destanı ve Ben Bir İnsan gibi oyunlarda sahneye çıktı. Ah Şu Gençler, Ölümsüzler, Yunus Diye Göründüm, Soruşturma ve Kanlı Nigar gibi oyunları yönetti. Özel tiyatrolarda da konuk yönetmen olarak çalıştı.

Sanat yaşamı boyunca Devlet Sanatçıları Birliği Genel Sekreterliği, Devlet Tiyatroları Yönetim Kurulu üyeliği, Devlet Tiyatroları Vakfı Başkanlığı, Devlet Tiyatrosu Sanatçıları Derneği Genel Başkanlığı, Seslendirme Sanatçıları Birliği Genel Başkanlığı ve Sanat Kurumu Yönetim Kurulu üyeliği gibi görevler üstlendi.

9 Temmuz 2008 tarihinde Devlet Tiyatroları Başrejisörlüğü görevine getirildi. Bu görevini sürdürdükten sonra Mart 2012'de Devlet Tiyatroları'ndan emekliye ayrıldı.

Sinema ve Televizyon Kariyeri

Rüştü Asyalı, sinemada özellikle Keloğlan karakteriyle tanındı. 1971 yılında Keloğlan ve Keloğlan Aramızda, 1972 yılında Keloğlan'la Can Kız, 1975 yılında ise Keloğlan İş Başında filmlerinde Keloğlan'ı canlandırdı.

1976 yılında Yaman Delikanlı filminde Yaman karakterini oynadı ve filmin senaryosunu yazdı. Aynı yıl Ben Bir Garip Keloğlanım filminde yeniden Keloğlan rolüne döndü ve filmin senaryosuna da katkıda bulundu.

Sinema çalışmalarının ardından tiyatro, radyo ve televizyona ağırlık veren Rüştü Asyalı, Havada Bulut adlı televizyon yapımında Kömürcü Hristo karakterini canlandırdı. 2006 yılında Kod Adı, 2007 yılında ise devamı olan Kod Adı Kaos dizisinde Savcı Doğan rolünü üstlendi.

Seslendirme Çalışmaları

Rüştü Asyalı, oyunculuk ve yönetmenliğinin yanı sıra uzun yıllar seslendirme sanatçısı olarak çalıştı. Türkiye'de yayımlanan yabancı film ve dizilerde çok sayıda oyuncu ve karakteri Türkçe seslendirdi. San Francisco Sokakları dizisinde Karl Malden'ın canlandırdığı Mike Stone, Aşk Gemisi dizisinde ise Gavin MacLeod'un canlandırdığı Kaptan Merrill Stubing karakterlerinin Türkçe sesleri arasında yer aldı.

Radyo tiyatroları, belgeseller, şiir kayıtları ve kültür-sanat programlarında da seslendirme yaptı. Atatürk Anlatıyor adlı belgesel çalışmasında Mustafa Kemal ATATÜRK'ü canlandırdı. Dil Derneği ve Konak Belediyesi tarafından hazırlanan Şiirlerle Atatürk'ü Anlamak adlı şiir seçkisindeki eserleri de seslendirdi.

Eğitmenliği ve Ödülleri

Rüştü Asyalı, sanat yaşamının ilerleyen dönemlerinde oyunculuk ve seslendirme alanındaki deneyimlerini eğitim çalışmalarına da aktardı. Diksiyon, spikerlik ve sunuculuk, seslendirme ve oyunculuk alanlarında dersler verdi.

2019 yılında 23. Yapı Kredi Afife Tiyatro Ödülleri kapsamında Yapı Kredi Özel Ödülü'ne değer görüldü.

Rol Aldığı Tiyatro Oyunları

2012 - Hürrem Sultan : Orhan Asena - Ankara Devlet Tiyatrosu
2010 - Memleketimden İnsan Manzaraları'ndan On Bir Tablo : Nihat Asyalı
2004 - Sığıntı : Orhan Asena - Ankara Devlet Tiyatrosu
2001 - Ben Bir İnsan : Rüştü Asyalı, Mustafa Şerif Onaran - Ankara Devlet Tiyatrosu
1996 - Kuvayi Milliye Destanı : Nazım Hikmet - Ankara Devlet Tiyatrosu
1995 - Azizname : Aziz Nesin, Yücel Erten - Ankara Devlet Tiyatrosu
1991 - Düşler Yolu : Tennessee Williams - Ankara Devlet Tiyatrosu
1990 - Fil Adam : Bernard Pomerance - Ankara Devlet Tiyatrosu
1987 - Kılıç ve Ney : Turan Oflazoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
1987 - Mediha : Yüksel Pazarkaya - Ankara Devlet Tiyatrosu
1984 - Keşanlı Ali Destanı : Haldun Taner - Ankara Devlet Tiyatrosu
1983 - Şen Kadınlar : William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
1981 - Ana Hanım Kız Hanım : Cahit Atay - İzmir Devlet Tiyatrosu
1980 - Kurban : Güngör Dilmen - Ankara Devlet Tiyatrosu
1978 - Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım : Haldun Taner - Ankara Devlet Tiyatrosu
1970 - Alçalı Kel Memet : Orhan Asena - Ankara Devlet Tiyatrosu
1970 - IV. Murat : Turan Oflazoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
1969 - Kral Üşümesi : Sabahattin Kudret Aksal - Ankara Devlet Tiyatrosu
1968 - Cyrano de Bergerac : Edmond Rostand - Ankara Devlet Tiyatrosu

Yönettiği Tiyatro Oyunları

Ah Şu Gençler : Yönetmen
Ölümsüzler : Yönetmen
Yunus Diye Göründüm : Yönetmen
Soruşturma : Yönetmen
Kanlı Nigar : Yönetmen
Masal Var-Masalcık Var : Yönetmen
Hasret : Nazım Hikmet - Yönetmen

Filmleri ve Dizileri

2007 - Kod Adı Kaos (Savcı Doğan; dizi)
2006 - Kod Adı (Savcı Doğan; dizi)
2002 - Havada Bulut (Kömürcü Hristo; televizyon yapımı)
2002 - Ben Bir İnsan
1977 - Dangalak
1976 - Ben Bir Garip Keloğlanım (Keloğlan; sinema filmi)
1976 - Yaman Delikanlı (Yaman; sinema filmi)
1975 - Keloğlan İş Başında (Keloğlan; sinema filmi)
1975 - Sefer Seferde (Sefer; sinema filmi)
1972 - Keloğlan'la Can Kız (Keloğlan; sinema filmi)
1972 - İki Öküz
1971 - Keloğlan Aramızda (Keloğlan; sinema filmi)
1971 - Keloğlan (Keloğlan; sinema filmi)

Senaryoları

2002 - Ben Bir İnsan
1976 - Ben Bir Garip Keloğlanım - Senaryo katkısı
1976 - Yaman Delikanlı - Senaryo yazarı


Kaynak:Biyografiler.com