Meslek: Tiyatro Oyuncusu, tiyatro yapımcısı, yönetmen, yönetici Antoinette Perry, Broadway’in en büyük onurunun arkasındaki kadın

Mary Antoinette “Tony” Perry (27 Haziran 1888 – 28 Haziran 1946), Amerikan tiyatrosunda sahnenin hem önünde hem de arkasında derin izler bırakmış Amerikalı bir oyuncu, tiyatro yapımcısı, yönetmen ve yöneticiydi. American Theatre Wing’in kurucu ortaklarından ve sekreteriydi ve bugün evrensel olarak Tony Ödülleri adıyla bilinen Broadway Tiyatrosunda Mükemmellik için Antoinette Perry Ödülleri’ne adını vermiştir.

27 Haziran 1888 tarihinde ABD'de Colorado eyaletinin Denver kentinde doğan Antoinette Perry, çocukluğunu tiyatronun içinde geçirdi. Saygın turne oyuncuları olan teyzesi Mildred Hall ve amcası George Wessels’tan ilham aldı. On bir yaşındayken Denver yakınlarındaki Elitch Tiyatrosu’nda sahneye çıktı. Tiyatro yöneticisi Mary Elitch, Antoinette Perry’nin bu ilk sahne deneyiminin parlak bir oyunculuk kariyerinin ve ileride New York’ta kendi tiyatrosuna sahip olacak başarılı bir yapımcılığın habercisi olduğunu hatırlatmıştır.

Antoinette Perry’nin babası William Perry, kızının oyuncu olmasına karşıydı ancak müzik kariyerine sıcak bakıyordu. Bu nedenle Antoinette Perry’yi New York’taki Miss Ely Okulu’na göndererek ses ve piyano eğitimi almasını sağladı. Buna rağmen Antoinette Perry, 12 Haziran 1904 tarihinde Elitch Tiyatrosu’nda Olympe oyununda “Beşinci Aktris” rolüyle profesyonel sahneye ilk adımını attı. 1905 yılında Chicago’da Mrs. Temple’s Telegram adlı oyunda sahne aldı ve ertesi yıl New York’taki ilk gösterisinde yer aldı.

1906 yılında Antoinette Perry, David Warfield tarafından keşfedildi ve onun tiyatro topluluğunda başrol oyuncusu oldu. The Music Master oyununda Warfield ile birlikte sahne aldı, ardından David Belasco’nun A Grand Army Man adlı yapımında Stuyvesant Tiyatrosu’nda (bugünkü Belasco Theatre) rol aldı. Henüz on sekiz yaşındayken Amerikan sahnesinin yükselen yıldızlarından biri olarak tanınıyordu.

Oyunculuk kariyerinin zirvesindeyken, Antoinette Perry 1909 yılında Denver’lı iş insanı Frank W. Frueauff ile evlenerek sahneden ayrıldı. Frueauff’un 1922 yılında kalp krizi sonucu ölmesinin ardından Antoinette Perry, tiyatroya güçlü bir dönüş yaptı ve kariyerinin en etkili dönemine girdi.

1920’li yıllarda Antoinette Perry, sahne arkasında da belirleyici bir figür hâline geldi. Zona Gale’in Mr. Pitt oyununda rol aldı; George S. Kaufman ve Edna Ferber’in Minick adlı oyunundaki performansıyla büyük beğeni topladı. 1928 yılından itibaren yönetmenliğe ve yapımcılığa yöneldi. Brock Pemberton ile birlikte Divorce Me, Dear, Ceiling Zero, Red Harvest, Strictly Dishonorable, Personal Appearance, Kiss the Boys Goodbye ve Janie gibi birçok başarılı Broadway yapımına imza attı.

Antoinette Perry’nin en ünlü başarısı, Mary Chase’in Pulitzer Ödülü aldığı klasiği Harvey’yi yönetmesi oldu. Oyun Broadway’de büyük bir gişe başarısı yakaladı ve daha sonra James Stewart’ın başrolünde yer aldığı sinema uyarlamasıyla dünya çapında tanındı. Eleştirmenlere göre Antoinette Perry, kadınların genellikle sahne arkasında ikinci plana itildiği bir dönemde Amerikan tiyatrosunun yetiştirdiği en yetkin yönetmenlerden biriydi.

II. Dünya Savaşı sırasında Antoinette Perry, American Theatre Wing’in kurucu liderlerinden biri olarak sahne dışındaki en önemli katkılarını sundu. Kuruluş, Stage Door Canteen’leri işleterek askerlere yemek, eğlence ve moral desteği sağladı. Antoinette Perry’nin liderliği, bağış toplama becerisi ve kişisel cömertliği bu girişimlerin sürdürülmesinde hayati rol oynadı.

Ölümünün ardından, Antoinette Perry’nin Amerikan tiyatrosuna yaptığı katkıları onurlandırmak amacıyla meslektaşları harekete geçti. Brock Pemberton’ın önerisiyle, American Theatre Wing onun adına bir ödül programı oluşturdu. 1947 yılından bu yana verilen Antoinette Perry Ödülleri - kısaca Tony Ödülleri - Amerikan tiyatrosunun en prestijli ödülleri arasında yer almaktadır.

Antoinette Perry, hayatı boyunca tiyatroya tutkuyla bağlı kaldı ve çoğu zaman bunun bedelini kişisel ve maddi olarak ödedi. Dindar bir Hristiyan Bilimci olarak kalp rahatsızlıklarına rağmen tıbbi tedaviyi reddetti. 58. doğum gününden bir gün sonra, 28 Haziran 1946 tarihinde kalp krizi sonucu 58 yaşında hayatını kaybetti. New York Bronx’taki Woodlawn Mezarlığı’na defnedildi.

Cömertliği, cesareti ve tiyatroya olan sarsılmaz bağlılığıyla hatırlanan Antoinette Perry, bugün Broadway mükemmelliğinin simgesi hâline gelmiş bir isim olarak anılmaya devam etmektedir.

Kaynak:Biyografiler.com