Şansal Büyüka, Türk gazeteci, spor yazarı, televizyon yöneticisi, program sunucusu ve spor yorumcusudur. Özellikle Maraton ve Televole programlarıyla tanınır. Yazılı basında başladığı meslek hayatını televizyon, radyo ve dijital yayıncılık alanlarında sürdürdü.

Şansal Büyüka, 8 Ocak 1947 tarihinde Sivas’ta doğdu. Babası, Abhaz kökenli araştırmacı ve yazar Ömer Büyüka’dır. Ormancılık alanında görev yapan babasının işi nedeniyle çocukluğunun önemli bir bölümünü Sivas’ta geçirdi. Ailesinin Sakarya’ya yerleşmesinin ardından eğitimini burada sürdürdü.

Edebiyata ve yazmaya genç yaşlarda ilgi duyan Şansal Büyüka, lise yıllarında öykü yarışmalarına katıldı. Üniversite öğrenimine İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesinde başladı ancak bu eğitimini sürdürmedi. Bir süre İktisadi ve Ticari İlimler Akademisine devam ettikten sonra Gazetecilik Yüksekokulunu bitirdi.

Gazeteciliğe başlaması

Şansal Büyüka, 1973 yılında Milliyet Gazetesi’nde spor muhabiri olarak gazeteciliğe başladı. Futbol takımlarının antrenmanlarını, kulüp kongrelerini ve maçları takip etti; sporcularla ve yöneticilerle röportajlar yaptı. Mesleğinin ilk döneminde gazetenin Ankara bürosunda da görev aldı.

Milliyet’te yaklaşık on yıl çalıştıktan sonra bir süre Güneş Gazetesi’ne geçti. Daha sonra spor müdürlüğü teklifini kabul ederek Milliyet’e döndü. Böylece muhabir olarak başladığı gazetede spor servisinin yönetimini üstlendi.

Şansal Büyüka, meslek hayatının farklı dönemlerinde hürriyet gazetesi, Sabah Gazetesi, Akşam Gazetesi ve Milliyet Gazetesi için spor yazıları kaleme aldı. Yazılarında maçların değerlendirilmesinin yanında kulüp yönetimleri, yayın hakları ve Türk futbolunun sorunları üzerinde durdu.

Özel televizyonlara geçişi

Şansal Büyüka, 1992 yılında Kanal 6’da program yapmaya başladı. 1993 yılında Kanal D’ye geçti. Bu dönemde televizyon çalışmalarının yanında Hürriyet gazetesinde de yazdı.

1996 yılında İlker Yasin’in Kanal D’ye geçişiyle birlikte bu kanaldan ve Hürriyet’ten ayrılarak Show TV’ye geçti. Aynı dönemde atv ve Cine5 gibi kanallarda çalıştı, Sabah gazetesinde futbol yazıları yazdı. 1998 yılında atv’den, 1999 yılında ise Cine5’ten ayrıldı. 2000 yılında Akşam gazetesinde yazmaya başladı.

Şansal Büyüka, spor haberleriyle magazin unsurlarını bir araya getiren Televole programının hazırlanmasında görev aldı. Televizyonculuk çalışmalarında Can Tanrıyar, Ferhan Tezcan ve Sedat Kaya gibi isimlerle birlikte çalıştı.

Maraton ve Lig TV yılları

1996 yılında Show TV’de başlayan Maraton, Şansal Büyüka’nın en uzun soluklu televizyon çalışmalarından biri oldu. Programda haftanın maçları, golleri ve tartışmalı hakem kararları değerlendirildi. Erman Toroğlu ile kurduğu sunucu ve yorumcu ortaklığı, uzun yıllar devam etti.

2004 yılında Lig TV ekranlarına taşınan Maraton’da, 2010-2011 sezonu öncesinde Erman Toroğlu’nun ayrılmasının ardından Mustafa Denizli yorumculuk yapmaya başladı. Alman eski hakem Markus Merk de programda hakem kararlarını değerlendirdi.

Programın sonraki dönemlerinde Metin Tekin ve Tümer Metin gibi eski futbolcular yorumcu olarak yer aldı. Ocak 2017’de Hollandalı eski futbolcu Ruud Gullit’in de yorumcu ekibine katılacağı duyuruldu.

Şansal Büyüka, Lig TV’de ekran önündeki çalışmalarının yanında genel müdürlük yaptı ve kanalın spor yayıncılığının yönetiminde görev aldı. Radyo yayıncılığında da Lig Radyo bünyesinde programlar hazırladı. Lig TV’nin beIN Sports adıyla yayın yapmaya başlamasının ardından bir süre daha kuruluşta çalıştı.

Şansal Büyüka, Ekim 2019’da beIN SPORTS’tan ayrıldı. Daha sonra verdiği bir röportajda, kuruluşla yayıncılık anlayışlarının farklılaştığını ve anlaşarak ayrıldıklarını anlattı.

Sonraki televizyon ve dijital yayınları

Şansal Büyüka, televizyon çalışmalarına verdiği aranın ardından 2023 yılında D-Smart’ta Şansal Büyüka ile Dobra Dobra programıyla yeniden izleyici karşısına çıktı. Programda Süper Lig maçlarını ve futbol gündemini değerlendirdi.

Dijital yayıncılıkta 343 Digital kanalında Şansal Abi adlı programı yaptı. 2024-2025 sezonundan itibaren bu programı Sports Digitale bünyesinde sürdürdü.

Eylül 2026’da CNBC-e, Şansal Büyüka ile Saha ve Ötesi programını duyurdu. Cansu Topsakal’ın sorularıyla ilerleyen programda Şansal Büyüka, maçları, futbol gündemini ve saha dışındaki gelişmeleri yorumladı.

Ailesi

Şansal Büyüka, Nihal Büyüka ile evlidir. Çiftin Sine Büyüka (d.1983) adlı bir kızı ve Hazar Büyüka (d.1984) adlı bir oğlu vardır.

Kızı Sine Büyüka, bir dönem NTV ve NTV Spor’da sunuculuk yaptı. Daha sonra müzik çalışmalarına yönelerek Londra’da müzik üretimi ve plak şirketi faaliyetleriyle ilgilendi.

Başlıca programları

Televole - Spor ve magazin programı
Maraton - Futbol değerlendirme programı; Show TV ve Lig TV
Şansal Büyüka ile Dobra Dobra - Futbol yorum programı; D-Smart
Şansal Abi - Dijital spor programı; 343 Digital ve Sports Digitale
Şansal Büyüka ile Saha ve Ötesi - Futbol yorum programı; CNBC-e