Betûl Mardin, Türkiye'de modern halkla ilişkiler mesleğinin gelişmesinde rol alan öncü iletişimcilerden, halkla ilişkiler uzmanı ve eğitmendir. Gazetecilik, radyo, televizyon ve halkla ilişkiler alanlarında çalıştı; Türkiye Halkla İlişkiler Derneği'nin başkanlığını yaptı ve 1995 yılında Uluslararası Halkla İlişkiler Derneği'nin (IPRA) dünya başkanlığına seçildi.

Betûl Mardin, 1927 yılında İstanbul, Şişli'de doğdu. Babası, Türkiye İş Bankası'nın İskenderiye'deki yöneticilerinden ve Türk Petrol'ün kurucuları arasında yer alan Muhiddin Arif Mardin, annesi ise eski Adliye Nazırı Necmettin Kocataş'ın kızı Fatma Fahire'dir. Müzik yapımcısı ve aranjör Arif Mardin kardeşidir.

1946 yılında Arnavutköy Amerikan Kız Koleji'nden mezun oldu. Üniversite eğitimi almak istemesine karşın babası buna izin vermedi. İlk evliliğinin ilk yıllarında da eşinin çalışmasını istememesi nedeniyle evde kadınlara İngilizce, Amerikalılara Türkçe dersleri verdi.

Kariyeri

Gazeteciliğe 1952 yılında Tercüman gazetesinin magazin bölümünde başladı. Yaklaşık üç yıl sonra Hakkı Devrim yönetimindeki Yeni Sabah gazetesine geçti. Daha sonra ABD Konsolosluğu bünyesindeki Amerikan Haberler Merkezi'nde çalıştı. Bu dönemde gazetecilik ve basın ilişkilerinin yanı sıra tiyatro çevresiyle de yakın çalışma olanağı buldu.

1964 yılında yazar Turgut Özakman'ın önerisiyle TRT'de çalışmaya başladı. Program yapımcılığı alanında görev yaptıktan sonra 1967 yılında Uğur Dündar ile birlikte eğitim amacıyla İngiltere'ye gönderildi. BBC Televizyon Kursu'nu tamamladı. Türkiye'ye dönüşünün ardından Ankara'daki televizyon çalışmalarında görev aldı; TRT'nin drama bölümünün kuruluşunda çalıştı. Ailesinin İstanbul'da bulunması nedeniyle 1968 yılında TRT'deki görevinden ayrılarak İstanbul'a döndü.

1968 yılında Akbank Genel Müdürü Ahmet Dallı ile yaptığı görüşmenin ardından bankada çalışanlarla yönetim arasındaki iletişimi düzenlemek amacıyla "beşerî münasebetler" olarak adlandırılan alanda çalışmaya başladı. Bu görev, Mardin'in profesyonel halkla ilişkiler çalışmalarının başlangıcı oldu. Aynı yıllarda Disko-Türk Plak Şirketi'nin basın ve reklam çalışmalarını yürüttü; Kervansaray için de çeşitli tanıtım çalışmaları yaptı.

1971 yılında halkla ilişkiler uygulamalarını yerinde incelemek ve çalışmak amacıyla yeniden İngiltere'ye gitti. TÜHİD kayıtlarına göre 1971-1974 yılları arasında Londra'da çeşitli halkla ilişkiler çalışmalarına katıldı. 1974'te Türkiye'ye dönmesinin ardından İstanbul Festivali'nin tanıtım çalışmalarında görev aldı.

Alâeddin Asna tarafından 1974 yılında kurulan A&B Halkla İlişkiler'e kuruluş döneminde katıldı ve şirketin gelişmesinde görev aldı. Mardin, 1980'lerin ortalarında A&B'den ayrıldı. 1987 yılında Canan Bengiserp, Nilgün Pirinççioğlu ve Cemal Noyan ile IMAGE Halkla İlişkiler'i kurdu. Daha sonra Strateji Tanıtım'ın kuruluşunda da yer aldı.

Meslek Örgütleri ve Akademik Çalışmaları

Betûl Mardin, Türkiye Halkla İlişkiler Derneği'nin 1976-1982 yılları arasında başkanlığını yürüttü. Uluslararası Halkla İlişkiler Derneği'nde çeşitli görevler aldı ve 1995 yılında IPRA dünya başkanı oldu. 1997 yılında IPRA tarafından "Member Emeritus" unvanına layık görüldü; daha sonra IPRA Geçmiş Başkanlar Konseyi'nde de görev yaptı.

1989-1997 yılları arasında İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde, 1991-1995 yılları arasında Boğaziçi Üniversitesi Turizm Bölümü'nde halkla ilişkiler dersleri verdi. 1997 yılından itibaren İstanbul Bilgi Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde öğretim görevlisi ve halkla ilişkiler alanında koordinatör olarak çalıştı.

1998 yılında Anadolu Üniversitesi tarafından iletişim alanındaki çalışmaları nedeniyle kendisine fahri doktora unvanı verildi.

Ailesi ve Özel Hayatı

Betûl Mardin, ilk evliliğini 1950 yılında Akgün Ustalar ile yaptı. Evlilik 1957 yılında sona erdi. Bu evlilikten Şerife Leyla adında bir kızı oldu.

1959 yılının temmuz ayında tiyatrocu Haldun Dormen ile evlendi. Sekiz yıl süren bu evlilikten 1961 doğumlu Ömer Dormen dünyaya geldi. Çift 1967 yılında boşandı. Ömer Dormen, gazeteci ve yazar Ayşe Arman ile evlidir.

Ödülleri ve Unvanları

1979 - Halkla İlişkiler Dünya Kongresi Özel Olay Yarışması, üçüncülük
1982 - American Hotel Association Halkla İlişkiler Altın Anahtar Yarışması, ikincilik
1983 - Sheraton Otelleri EAME Halkla İlişkiler Ödülü
1984 - Sheraton Otelleri Halkla İlişkiler ve Pazarlama Başarı Belgesi
1994 - IPRA Golden World Awards
1994 - Millî Prodüktivite Merkezi ödülü
1996 - Kadınca dergisi, En Başarılı Kadınlar Ödülü
1997 - IPRA Member Emeritus unvanı
1998 - Türk Kadınlar Birliği Şişli Şubesi, Cumhuriyetin 75. Yılı Ödülü
1998 - Anadolu Üniversitesi, iletişim alanında fahri doktora
2005 - Public Relations Society of America (PRSA), John L. Paluszek Atlas Award for Lifetime Achievement in International Public Relations

Betûl Mardin'in Kadınlara Öğütleri

Mardin'in çeşitli söyleşi ve yayınlarda kadınlara yönelik olarak aktarılan öğütlerinde çalışma, günceli takip etme, sağlıklı yaşam ve bağımsızlık konuları ağırlık taşır.

1. Her sabah düzenli spor yapmak.
2. Çalışmaya ve üretmeye devam etmek; zihni sürekli meşgul tutmak.
3. Haberleri, kitapları, dergileri ve gündelik yaşamı izleyerek güncel kalmak.
4. Evliliği hayatın zorunlu bir şartı olarak görmemek.
5. Çocuk sahibi olmanın yanı sıra evlat edinmeyi veya bir çocuğun eğitimine destek olmayı da bir seçenek olarak değerlendirmek.
6. Beslenmede sebze ve meyveye yer vermek ve ölçülü davranmak.
7. Yaşananları gelecek kuşaklara bırakabilmek için günlük tutmak.
8. Olumlu düşünmeye çalışmak.
9. Herkes tarafından sevilmenin mümkün olmadığını kabul etmek.
10. İlişkilerde kendi ilkelerini korumak.