Mısırlı asker ve siyasetçi. Abdülfettah es-Sisi, 2014 yılında Mısır Cumhurbaşkanı oldu. Daha önce Mısır Silahlı Kuvvetleri'nde çeşitli komuta görevlerinde bulundu; askerî istihbarat başkanlığı yaptı ve 2012 yılında Muhammed Mursi tarafından Savunma Bakanı ve Silahlı Kuvvetler Başkomutanı olarak atandı. 2013 yılında ordunun Mursi'yi görevden uzaklaştırdığı sürecin başındaki isim olan Sisi, ordudan ayrıldıktan sonra cumhurbaşkanlığına aday oldu. 2014 ve 2018 seçimlerinin ardından Aralık 2023'te yapılan seçimleri de kazanarak üçüncü dönem için cumhurbaşkanı seçildi.

Abdülfettah es-Sisi, 19 Kasım 1954 tarihinde Mısır'ın başkenti Kahire'nin El-Cemaliye semtinde doğdu. Tam adı Abdülfettah Said Hüseyin Halil es-Sisi'dir. Babası Hüseyin Halil es-Sisi'dir.

Eğitimi ve Askerî Kariyeri

Abdülfettah es-Sisi, 1974 yılında askerî liseyi tamamladı. Mısır Harp Akademisi'nden 1 Nisan 1977 tarihinde mezun oldu ve mekanize piyade sınıfında görev yapmaya başladı.

1987 yılında Mısır Komuta ve Kurmay Koleji'nde askerî bilimler alanında yüksek lisans eğitimini tamamladı. 1992 yılında İngiltere'de Joint Services Command and Staff College'da askerî eğitim gördü. 2003 yılında Nasır Yüksek Askerî Akademisi Yüksek Harp Koleji programını, 2006 yılında ise Amerika Birleşik Devletleri'ndeki U.S. Army War College programını tamamladı.

Askerî kariyeri boyunca mekanize piyade taburu komutanlığı, mekanize piyade tugayı kurmay başkanlığı ve komutanlığı, mekanize piyade tümeni kurmay başkanlığı ve komutanlığı gibi görevler üstlendi. Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da Mısır savunma ataşesi olarak görev yaptı.

Daha sonra Kuzey Askerî Bölgesi Kurmay Başkanlığı ve Komutanlığı görevlerinde bulundu. Askerî İstihbarat ve Keşif Dairesi'nde önce başkan yardımcısı, ardından daire başkanı olarak görev yaptı.

Savunma Bakanlığı

Hüsnü Mübarek'in 2011 yılında görevden ayrılmasının ardından Mısır'da başlayan siyasi geçiş döneminde Abdülfettah es-Sisi, Silahlı Kuvvetler Yüksek Konseyi'nin üyeleri arasında yer aldı.

Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi, 12 Ağustos 2012 tarihinde dönemin Savunma Bakanı Muhammed Hüseyin Tantavi'yi emekliye ayırarak Sisi'yi Savunma ve Askerî Üretim Bakanı ve Mısır Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı olarak atadı.

2013 Mısır Siyasi Krizi

2013 yılında Muhammed Mursi yönetimine karşı geniş çaplı protestoların başlamasının ardından Mısır Silahlı Kuvvetleri 1 Temmuz'da siyasi taraflara krizin çözülmesi için 48 saat süre verdi. Ültimatomun ardından 3 Temmuz 2013 tarihinde Sisi, ordunun Mursi'yi cumhurbaşkanlığı görevinden uzaklaştırdığını, anayasanın askıya alındığını ve Anayasa Mahkemesi Başkanı Adli Mansur'un geçici cumhurbaşkanı olacağını açıkladı.

Ordunun yönetime müdahalesi Mursi ve destekçileri tarafından askerî darbe olarak nitelendirildi. Mursi'nin görevden uzaklaştırılmasının ardından Müslüman Kardeşler yöneticileri ve çok sayıda üyesi gözaltına alındı. Mursi taraftarlarının protestoları ve güvenlik güçlerinin müdahaleleri sırasında çok sayıda kişi hayatını kaybetti.

Abdülfettah es-Sisi, 27 Ocak 2014 tarihinde mareşalliğe yükseltildi.

Cumhurbaşkanlığı

Abdülfettah es-Sisi, 26 Mart 2014 tarihinde askerî görevlerinden ve Savunma Bakanlığından ayrıldığını açıklayarak cumhurbaşkanlığına aday oldu. 26-28 Mayıs 2014 tarihlerinde gerçekleştirilen seçimde Hamdin Sabbahi'ye karşı geçerli oyların yaklaşık yüzde 97'sini alarak cumhurbaşkanı seçildi. 8 Haziran 2014 tarihinde yemin ederek görevine başladı.

26-28 Mart 2018 tarihlerinde yapılan cumhurbaşkanlığı seçiminde Musa Mustafa Musa ile yarıştı. Mısır Ulusal Seçim Kurulu'nun açıkladığı kesin sonuçlara göre 21.835.387 oy alan Sisi, geçerli oyların yüzde 97,08'ini elde ederek ikinci kez cumhurbaşkanı seçildi.

Sisi, Aralık 2023'te yapılan cumhurbaşkanlığı seçiminde Hazım Ömer, Ferid Zehran ve Abdüssened Yemame ile yarıştı. 39.702.451 oy alarak geçerli oyların yaklaşık yüzde 89,6'sını elde etti ve üçüncü kez cumhurbaşkanı seçildi. 2 Nisan 2024 tarihinde Temsilciler Meclisi'nde yemin ederek yeni görev dönemine başladı.

Cumhurbaşkanlığı döneminde büyük altyapı ve kentleşme projeleri, enerji yatırımları, ekonomik reform programları ve güvenlik politikaları yönetiminin başlıca gündemleri arasında yer aldı. Aynı dönemde muhalefet üzerindeki baskılar, kitlesel tutuklamalar, ifade ve örgütlenme özgürlüğüne ilişkin uygulamalar uluslararası insan hakları kuruluşlarının eleştirilerine konu oldu.

Abdülfettah es-Sisi, 2019-2020 döneminde Afrika Birliği dönem başkanlığını da yürüttü.

Ailesi

Abdülfettah es-Sisi, İntisar Amer ile evlidir. Mustafa, Mahmud ve Hasan adlarında üç oğlu ile Aya adında bir kızı vardır.